တစ်စုံတစ်ယောက်ကို ခိုးကြည့်ခြင်းက အမြှောင်း (stye) ဖြစ်စေနိုင်ပါသလား။ ဒီယုံကြည်ချက်က အများသုံးလား—မှန်သလား၊ မမှန်သလား?

မုဒိန်းအနာများ (Hordeolum) ကို နားလည်ခြင်း

မုဒိန်းအနာများကို နားလည်ရန် အရေးကြီးသော အချက်နှစ်ချက်ရှိသည်- ၎င်းတို့ကို ဖြစ်စေသော အကြောင်းရင်းနှင့် ၎င်းတို့က ဖြစ်စေသော ရောဂါလက္ခဏာများ ဖြစ်သည်။

မုဒိန်းအနာကို ဘာက ဖြစ်စေသလဲ?

မုဒိန်းအနာကို ဆေးပညာအရ hordeolum ဟုခေါ်ပြီး မကြာခဏ Staphylococcus aureus ပါဝင်သော ဘက်တီးရီးယားကူးစက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သည်။

မျက်ခွံပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အညစ်အကြေး၊ ဖုန်မှုန့်နှင့် ပိတ်ဆို့နေသော အဆီဂလန်များသည်လည်း ဤအခြေအနေ ဖွံ့ဖြိုးလာရန် အထောက်အကူပြုနိုင်သည်။

ယခင်က မျက်ခွံရောင်ရမ်းမှု သို့မဟုတ် မျက်လုံးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အဆီဂလန်ပိတ်ဆို့မှု ခံစားဖူးသူများတွင် မုဒိန်းအနာ ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ ပိုများနိုင်သည်။

အရေးကြီးသည့်အချက်မှာ မုဒိန်းအနာသည် ရိုးရာယုံကြည်မှုများတွင် ဖော်ပြသည့်အတိုင်း ကူးစက်လွယ်သော ရောဂါတစ်မျိုး မဟုတ်ပါ။

မုဒိန်းအနာရှိသူတစ်ဦးကို ရိုးရိုးကြည့်ခြင်း သို့မဟုတ် မျက်လုံးချင်းဆုံခြင်းမျှဖြင့် အခြားသူတစ်ဦးတွင် မုဒိန်းအနာ ဖြစ်ပေါ်စေမည် မဟုတ်ပါ။

ထို့ကြောင့် တိတ်တဆိတ် ခိုးကြည့်ခြင်း သို့မဟုတ် ထိခိုက်ခံရသူ၏ မျက်လုံးများကို ကြည့်ခြင်းကြောင့် မုဒိန်းအနာ ဖြစ်သည်ဆိုသော ယုံကြည်ချက်သည် မမှန်ကန်ပါ။

မုဒိန်းအနာ၏ လက္ခဏာများကား အဘယ်နည်း?

အစောပိုင်းအဆင့်တွင် မုဒိန်းအနာသည် အောက်ပါလက္ခဏာများ ဖြစ်စေနိုင်သည်-

• မျက်လုံး သို့မဟုတ် မျက်ခွံ ယားယံခြင်း။

• ထိခိုက်နေသော နေရာပတ်ဝန်းကျင် ယားခြင်း။

• မျက်ခွံကို ဖိသောအခါ နာကျင်ထိရှလွယ်ခြင်း။

ကူးစက်မှု ဆက်လက်တိုးတက်လာသည့်အခါ အောက်ပါ ထပ်ဆောင်းလက္ခဏာများ ပေါ်လာနိုင်သည်-

• မျက်ခွံနာကျင်ခြင်း။

• ရောင်ရမ်းခြင်း။

• နီရဲခြင်း။

• ရောင်ရမ်းမှု (inflammation)။

၄-၅ ရက်ခန့်အကြာတွင် ထိခိုက်နေသော နေရာ၌ ဝက်ခြံနှင့် ဆင်တူသော ပြည်ပါအဖု သို့မဟုတ် abscess ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

ဤသည်မှာ မျက်ခွံအတွင်းဘက် သို့မဟုတ် အပြင်ဘက်မျက်နှာပြင် ပေါ်တွင် မည်သည့်ဘက်မှာမဆို ဖြစ်နိုင်သည်။

စုဆောင်းနေသော ပြည်ကို အပြည့်အဝ မဖောက်ထုတ်နိုင်ပါက ရောဂါ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ တိုးလာနိုင်သည်။

မုဒိန်းအနာ အမျိုးအစားများ မည်သည်များ ရှိသနည်း?

မုဒိန်းအနာများကို ၎င်းတို့ရှိရာ တည်နေရာအလိုက် အဓိကအမျိုးအစား နှစ်မျိုး ခွဲခြားသည်။

1. ပြင်ပမုဒိန်းအနာ (External Hordeolum)

ပြင်ပမုဒိန်းအနာသည် မျက်ခွံ၏ အပြင်ဘက်ပိုင်းတွင် ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။

၎င်းသည် ပြည်ပါဖု သို့မဟုတ် abscess ဖြစ်လာနိုင်သော ဒေသခံကူးစက်မှုကို ဖြစ်စေသည်။

ထိခိုက်နေသော နေရာသည် ရောင်လာပြီး နီရဲလာနိုင်ကာ တစ်ခါတစ်ရံ ရှင်းလင်းစွာ မြင်နိုင်သော အဖုအလုံးအဖြစ် ပြောင်းလဲနိုင်သည်။

2. အတွင်းမုဒိန်းအနာ (Internal Hordeolum)

အတွင်းမုဒိန်းအနာသည် မျက်ခွံအတွင်းပိုင်းတွင် ဖွံ့ဖြိုးလာသည်။

၎င်းကို အတွင်းမျက်ခွံတစ်ရှူးများအတွင်း ရောင်ရမ်းမှု၊ ရောင်ခြင်း၊ နီရဲခြင်းနှင့် ပြည်ဖွဲ့စည်းခြင်းတို့ဖြင့် လက္ခဏာပြသည်။

အများအားဖြင့် ပြင်ပမုဒိန်းအနာနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အပြင်ဘက်မျက်ခွံသည် နာကျင်မှု နည်းနိုင်ပြီး အဖုကို မြင်ရရန် ပိုခက်ခဲနိုင်သည်။

 

မုဒိန်းအနာကို မည်သို့ ကုသမည်နည်း

ကုသမှုသည် ကူးစက်မှု၏ ပြင်းထန်မှုနှင့် လူနာ၏ လက္ခဏာများပေါ် မူတည်သည်။

1. ပျော့သော မုဒိန်းအနာများအတွက် ကုသမှု

ပျော့သော လက္ခဏာများအတွက် မူရင်းဆောင်းပါးတွင် ထိခိုက်နေသော မျက်ခွံပေါ်သို့ ပူပူနွေးနွေး အုံပတ်တင်ခြင်းကို အကြံပြုထားသည်။

အကြံပြုထားသော နည်းလမ်းတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည်-

• မျက်ခွံပေါ်သို့ ပူပူနွေးနွေး အုံပတ်ကို တစ်နေ့ ၃-၄ ကြိမ် အသုံးပြုခြင်း။

• တစ်ကြိမ်စီတွင် ခန့်မှန်းခြေ ၁၀-၁၅ မိနစ်ကြာ ထားရှိခြင်း။

• သင့်တော်ပါက နာကျင်မှုသက်သာရန် paracetamol သုံးခြင်း။

• ဆရာဝန်က ညွှန်ကြားပါက antibiotic eye drops အသုံးပြုခြင်း။

• အထူးသဖြင့် ရောင်ရမ်းမှု၊ ရောင်ခြင်းနှင့် နီရဲခြင်း သိသာထင်ရှားသည့်အခါ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်ရှိပါက oral antibiotics သောက်သုံးခြင်း။

• မျက်လုံးများကို ပွတ်ခြင်း မပြုရန်။

• မျက်လုံးများကို အညစ်အကြေး၊ ဖုန်မှုန့်နှင့် လေထုညစ်ညမ်းမှုမှ ကာကွယ်ရန်။

2. မပျောက်ကင်းဘဲ ဆက်လက်ရှိနေသော မုဒိန်းအနာများအတွက် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကုသမှု

အစပိုင်း ပြုစုစောင့်ရှောက်ပြီးနောက် လက္ခဏာများ မကောင်းမွန်ပါက နောက်ထပ် စစ်ဆေးမှုနှင့် ကုသမှုအတွက် မျက်စိအထူးကုဆရာဝန် (ophthalmologist) ကို တွေ့ဆုံတိုင်ပင်သင့်သည်။

အခြေအနေပေါ် မူတည်၍ မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်က အောက်ပါတို့ကို အကြံပြုနိုင်သည်-

• စုဆောင်းနေသော ပြည်ကို ဖောက်ထုတ်ခြင်း။

• ပဋိဇီဝဆေးကုသမှု (Antibiotic treatment)။

• အပြင်ဘက်လိမ်းဆေး (Topical medication)။

ဤကုသမှုများ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ကူးစက်မှုကို ထိန်းချုပ်ခြင်း၊ ပြန်လည်ကောင်းမွန်မှုကို အားပေးခြင်းနှင့် ပြန်ဖြစ်နိုင်ခြေကို လျှော့ချခြင်း ဖြစ်သည်။

မည်သည့်အချိန်တွင် မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်ကို တွေ့ရမည်နည်း?

မျက်စိကူးစက်မှုကြောင့် မျက်ခွံပတ်ဝန်းကျင်တွင် နာကျင်ခြင်း၊ ရောင်ရမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းမှု ဖြစ်ပေါ်ပါက မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်ကို အမြန်ဆုံး တိုင်ပင်ရန် အကြံပြုပါသည်။

ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စစ်ဆေးမှုသည် ကူးစက်မှု ပိုမိုပြင်းထန်လာနိုင်သည့် အန္တရာယ်ကို လျှော့ချရန် အထောက်အကူပြုသည်။

အထူးသဖြင့် ပြည်ကို အပြည့်အဝ မဖောက်ထုတ်နိုင်ပါက ရောဂါ ပြန်ဖြစ်နိုင် သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းမှုသည် အနီးနားရှိ တစ်ရှူးများသို့ ပျံ့နှံ့နိုင်သည်။

အစောပိုင်း ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကုသမှုသည် ဤနောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို ကာကွယ်ရန်နှင့် သင့်တော်သော ပြန်လည်ကောင်းမွန်မှုကို အထောက်အကူပြုရန် ကူညီနိုင်သည်။

မုဒိန်းအနာ ရောဂါအဖြစ် အတည်ပြုပြီးနောက် သင် ဘာလုပ်သင့်သနည်း?

ရောဂါအတည်ပြုပြီးနောက် လူနာများအနေဖြင့် မျက်လုံးကို ကာကွယ်ရန်နှင့် ပြန်လည်ကောင်းမွန်မှုကို အထောက်အကူပြုရန် မျက်စိအထူးကုဆရာဝန်၏ ညွှန်ကြားချက်များကို လိုက်နာသင့်သည်။

သင် လုပ်သင့်သည့်အရာများ

အကြံပြုထားသော လုပ်ဆောင်ချက်များမှာ-

• လိုအပ်ပါက topical medication လိမ်းခြင်း၊ ပဋိဇီဝဆေး သုံးခြင်း သို့မဟုတ် ပြည်ဖောက်ထုတ်ခြင်း စသည့် သတ်မှတ်ထားသော ကုသမှုအစီအစဉ်ကို လိုက်နာခြင်း။

• မျက်လုံးပတ်ဝန်းကျင် သန့်ရှင်းရေးကို ကောင်းစွာ ထိန်းသိမ်းခြင်း။

• မျက်လုံးများကို အညစ်အကြေး၊ ဖုန်မှုန့်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင် ညစ်ညမ်းမှုမှ ကာကွယ်ခြင်း။

သင် ရှောင်ကြဉ်သင့်သည့်အရာများ

မုဒိန်းအနာ ရောဂါအဖြစ် အတည်ပြုခံထားရသူများသည် အောက်ပါတို့ကို ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်-

• လက်ကို ဦးစွာ မဆေးဘဲ မျက်လုံးကို ထိခြင်း။

• ယားယံလာသည့်အခါ မျက်လုံးကို ပွတ်ခြင်း။

• ကူးစက်မှု ရှိနေချိန်တွင် မျက်လုံးအလှပြင်ပစ္စည်း လိမ်းခြယ်ခြင်း။

• ရောင်ရမ်းမှုကို ပိုဆိုးစေနိုင်သော contact lenses ဝတ်ဆင်ခြင်း။

နိဂုံး

မုဒိန်းအနာများသည် တစ်စုံတစ်ဦးကို တိတ်တဆိတ် ခိုးကြည့်ခြင်း သို့မဟုတ် ထိုရောဂါရှိသူနှင့် မျက်လုံးချင်းဆုံခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း မဟုတ်ပါ။

အစားထိုးအားဖြင့် ၎င်းတို့သည် မျက်ခွံကို ထိခိုက်စေသော ဘက်တီးရီးယားကူးစက်မှု၏ ရလဒ်အဖြစ် ဖြစ်ပေါ်ပြီး မကြာခဏ ပိတ်ဆို့နေသော အဆီဂလန်များနှင့် အညစ်အကြေး သို့မဟုတ် အမှိုက်အစအနများ စုဝေးခြင်းတို့ ပါဝင်တတ်သည်။

မုဒိန်းအနာများသည် မ