လူအများစုသည် ကင်ဆာကို ကုသရာတွင် အသုံးပြုသည့် နည်းလမ်းများထဲမှ တစ်ခု၏ အမည်အဖြစ် “chemo” ဟူသော ဝေါဟာရကို ကြားဖူးကြနိုင်သော်လည်း၊ “chemo” သည် အမှန်အားဖြင့် “chemotherapy” ၏ အတိုကောက်ဖြစ်ကြောင်း မသိရှိသေးသူများလည်း များစွာရှိနေသေးသည်ဟု ယုံကြည်ရသည်။

 

Chemotherapy ဆိုတာ ဘာလဲ?

Chemotherapy ၏ ရည်ရွယ်ချက်

Chemotherapy သည် ကင်ဆာဆန့်ကျင်ဆေးများကို တစ်မျိုးတည်း သို့မဟုတ် ပေါင်းစပ်၍ အသုံးပြုပြီး ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ ကြီးထွားမှုနှင့် ခွဲဝေမှုကို တားဆီးကာ ၎င်းတို့ ပျံ့နှံ့ခြင်းကို ကာကွယ်ပြီး တတ်နိုင်သမျှ ထိရောက်စွာ ဖျက်ဆီးရန် အသုံးပြုသည်။

 

Chemotherapy ၏ လုပ်ဆောင်ပုံ

- Alkylating agents များသည် ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ DNA ကို ထိခိုက်စေပြီး ဆဲလ်ခွဲဝေမှုကို တားဆီးကာ နောက်ဆုံးတွင် ဆဲလ်သေစေနိုင်သည်။

- Antimetabolites များသည် DNA နှင့် RNA ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းမှုကို တားဆီးပြီး ထိုမှတဆင့် ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ ကြီးထွားမှုနှင့် များပြားပွားများမှုကို ကာကွယ်သည်။

- Topoisomerase inhibitors များသည် topoisomerase enzymes ၏ လုပ်ဆောင်မှုကို တားဆီး၍ DNA ပျက်စီးမှု ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ကင်ဆာဆဲလ်များတွင် DNA replication ကို တားဆီးသည်။

- Antitumor antibiotics များသည် ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ DNA ကို ဖျက်ဆီးသည်။ ဤဆေးများသည် microorganisms များမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။

-Plant alkaloids များသည် ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ ခွဲဝေမှုကို တားဆီးသည်။ ဤဆေးများသည် အပင်များမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်။

 

Chemotherapy အမျိုးအစားများ

Intravenous Chemotherapy

Chemotherapy ဆေးများကို သွေးကြောထဲသို့ တိုက်ရိုက် ထိုးသွင်းပေးသည်။

Oral Chemotherapy

Chemotherapy ဆေးများကို ပါးစပ်မှ သောက်သုံးရပြီး ပိုမိုအဆင်ပြေစွာ အသုံးပြုနိုင်သည်။ လူနာများသည် ဆရာဝန်၏ ညွှန်ကြားချက်အတိုင်း တိတိကျကျ ဆေးသောက်ရမည်။

Regional Chemotherapy

Chemotherapy ဆေးများကို ဝမ်းဗိုက်အခေါင်း သို့မဟုတ် ဆီးအိမ်ကဲ့သို့ ထိခိုက်နေသည့် နေရာသို့ တိုက်ရိုက် ထည့်သွင်းပေးပြီး ထိုဒေသများအတွင်း ကန့်သတ်နေသော ကင်ဆာများကို ကုသသည်။

Topical Chemotherapy

Chemotherapy ဆေးများကို အရေပြားကင်ဆာအချို့ကို ကုသရန် အရေပြားပေါ်သို့ တိုက်ရိုက် လိမ်းပေးသည်။

 

Chemotherapy ၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို စီမံခန့်ခွဲရန် အရေးကြီးမှု

ပြန်လည်ကောင်းမွန်ရန် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်၏ အရေးပါမှု

Chemotherapy သည် ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် စိတ်နှစ်ခုလုံးကို သက်ရောက်စေသည်။ စိမ်းလန်းသော နေရာများရှိသည့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်တွင် နေထိုင်ခြင်းသည် ကုသမှုနှင့်ဆက်စပ်သည့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများမှ ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာရေးကို ပံ့ပိုးရာတွင် အရေးကြီးသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်သည်။

Healing Garden ကို မည်သူများအတွက် ရည်ရွယ်ထားသနည်း?

ရိုးရာဆေးရုံဥယျာဉ်များနှင့် မတူဘဲ၊ healing garden ကို Chemotherapy ခံယူနေသော လူနာများ သို့မဟုတ် ကုသမှုအပြီး ပြန်လည်နာလန်ထူနေသည့် အဆင့်ရှိ လူနာများအတွက် အနားယူရန် သင့်လျော်သော စိမ်းလန်းသည့် ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု ပေးစွမ်းရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသည်။

အနားယူရန် သင့်လျော်ပြီး ကိုယ်ပိုင်ဆန်သော ပတ်ဝန်းကျင်

ဤပတ်ဝန်းကျင်ကို စိတ်အပန်းဖြေမှုကို မြှင့်တင်နိုင်ရန် ဒီဇိုင်းထုတ်ထားသည်။ လူနာများသည် သတ်မှတ်ထားသော private areas များတွင် တစ်ဦးတည်း သို့မဟုတ် မိသားစုဝင်များနှင့်အတူ အချိန်ဖြုန်း၍ သက်သာလုံခြုံမှုခံစားချက်ကို ဖန်တီးနိုင်သည်။

 

Chemotherapy မတိုင်မီနှင့် ကာလအတွင်း ပြင်ဆင်ရန်

- ရောဂါခံနေရမှုများ၊ ဓာတ်မတည့်မှုများ၊ သွေးတိုးရောဂါနှင့် အခြားသက်ဆိုင်ရာ အခြေအနေများကဲ့သို့ အခြေခံကျန်းမာရေး အခြေအနေများရှိပါက သင်၏ဆရာဝန်အား အသိပေးပါ။

- ကုသမှုမတိုင်မီ လုံလောက်စွာ အနားယူပါ။

- ခန္ဓာကိုယ် အားကောင်းနေစေရန် အာဟာရပြည့်ဝသည့် အစားအစာများ စားသုံး၍ သင့်ခန္ဓာကိုယ်ကို ပြင်ဆင်ပါ။

- စိတ်ဖိစီးမှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုကို လျှော့ချ၍ စိတ်ကျန်းမာရေးကို ဂရုစိုက်ပါ။

- သင်၏ ကုသမှုနှင့်ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ချက် သို့မဟုတ် မသေချာမှုများ ရှိပါက မေးမြန်းပါ။

- Chemotherapy sessions များသည် ကုသမှုအစီအစဉ်ပေါ်မူတည်၍ ပုံမှန်အားဖြင့် 2–3 နာရီ ခန့် ကြာမြင့်သဖြင့် သင့်အချိန်ဇယားကို သင့်လျော်စွာ စီစဉ်ပါ။

- အချို့သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို လျှော့ချရန် ရေဓာတ် လုံလောက်စွာ ရရှိနေစေရန် ရေများများ သောက်ပါ။

- သင်၏ဆရာဝန်၏ အကြံပြုချက်များကို လိုက်နာပါ။ Chemotherapy ခံယူနေစဉ် ပုံမှန်မဟုတ်သော လက္ခဏာများ ခံစားရပါက သင်၏ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်သူကို ချက်ချင်း အသိပေးပါ။

 

မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ

Chemotherapy sessions မည်မျှ လိုအပ်သနည်း?

Chemotherapy sessions အရေအတွက်ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း သတ်မှတ်နိုင်ခြင်း မရှိပါ။ ၎င်းသည် ကင်ဆာအမျိုးအစားနှင့် အဆင့်အတန်း၊ ထို့ပြင် လူနာ၏ ကုသမှုအပေါ် တုံ့ပြန်မှုတို့ပေါ် မူတည်သည်။

 

Chemotherapy သည် နာကျင်ပါသလား?

Chemotherapy ကိုယ်တိုင် ပေးသွင်းခြင်းသည် ယေဘုယျအားဖြင့် နာကျင်မှု မရှိပါ။ သို့သော် ဆေးများကြောင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင် တုံ့ပြန်မှုများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်ပြီး ၎င်းတို့သည် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်စေကာ ယားယံခြင်း သို့မဟုတ် မအီမသာဖြစ်ခြင်းများ ဖြစ်စေနိုင်သည်။

 

Chemotherapy ၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို လျှော့ချနိုင်ပါသလား?

ဟုတ်ပါသည်။ Chemotherapy နှင့်ဆက်စပ်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို ခံစားရသည့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးအမျိုးအစားပေါ် မူတည်၍ နည်းလမ်းအမျိုးမျိုးဖြင့် စီမံကာကွယ်နိုင်သည်။

 

 

ကိုးကားချက်:

Chivamitra Cancer Hospital Chemotherapy

ArokaGO Providers Chivamitra Cancer Hospital