မကြာခဏချိုမှုန့်မျိုးစုံစားသုံးခြင်းသည် ဆီးချိုရောဂါမျက်စိရောဂါ ဖြစ်နိုင်ခြေကို မြှင့်တင်စေလောင့်သလား?

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါသည် ဆီးချိုရောဂါ၏ စွဲဖက်လာသော ပြဿနာတစ်ခုဖြစ်သည်။ သကြားများသော အစားအစာများ စားသုံးခြင်းသည် ဤအခြေအနေ ဖြစ်ပေါ်နိုင်မှုကို တိုးမြှင့်စေပါသည်။

 

ရေရှည်ရောဂါများအနက် လူအများအရွံ့ဆုံး ဖြစ်သော ဆီးချိုရောဂါသည် များစွာသော ပြဿနာများကို ဖြစ်စေနိုင်သည့်အပြင်၊ ၎င်းနှင့်ပတ်သက်သော ဆီးချိုမျက်စိရောဂါကဲ့သို့သော ရောဂါတွေလည်း အလွန်အရေးကြီးသည်။ အချိန်မီကုသမှု မရှိပါက မျက်စိအမြင်ဆုံးဆုံးရှုံးမှုကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။

ဒါကြောင့်ပဲ လူအများသည် တိုင်းတာမှုထိန်းသိမ်းမှု (အထူးသဖြင့် သကြားပါအစာများ) နှင့် မျက်စိအတွက် ဘာသာရပ်ဆိုင်ရာ ဖြည့်စွက်စာများ သို့မဟုတ် ဗိုတာမင်များ ယုံကြည်လာကြသည်။ သို့သော် သကြားလွန်များသော အစားအစာများ စားခြင်းက ဆီးချိုမျက်စိရောဂါကို တကယ် ယူဘူးလား။ ပိုမိုနီးကပ်စွာ လေ့လာကြည့်ပါစို့။

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ ဆိုတာဘာလဲ?

   အကြောင်းရင်းများ မညွှန်ပြမီ diabetic retinopathy (ဆီးချိုမျက်စိသက်သာမှု) သည် မူရင်းရောဂါမဟုတ်ပါ၊ ဆီးချိုရောဂါ၏ ပြဿနာတစ်ခုဖြစ်သည်။ သကြားဓာတ်အဆင့် မြင့်မားနေချိန်ကြာရန်သည် မျက်စိအတွင်း သွေးလမ်းကြောင်းများ ပိတ်ဆို့ခြင်း၊ အရောင်ခြင်း တစ်စပ်စစွာဖြစ်စေပြီး သွေးလည်ပတ်မှု ချို့တဲ့မှုသည် retina ကို ထိခိုက်စေပါသည်။ ၎င်းသည် မျက်စိမြင်နိုင်မှု အရည်အသွေးကို ထိခိုက်စေနိုင်ပြီး ထိန်းချုပ်မှု မရှိပါက အမြဲတမ်း လုံးဝ အမြင်ဆုံးဆုံးရှုံးနိုင်ပါသည်။

 

 

သကြားပါအစားအစာများသည် ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ ဖြစ်ပေါ်စေသလား?

အဖြေမှာ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း မှန်ပါသည်။ သကြားဓာတ်မြင့်သော အစားအစာများ စားသုံးခြင်းသည် diabetic eye disease ဖြစ်ပေါ်နိုင်မှုကို တိုးမြှင့်စေသော်လည်း တိုက်ရိုက်စွာ ဖြစ်စေသည်မဟုတ်ပါ။ ဤအချက်သည် မူလတန်း အနည်းငယ် သို့မဟုတ် ဆီးချိုရောဂါရှိသူများတွင်သာ အဓိကသက်ရောက်ပါသည်။

ဆီးချိုရောဂါသည် ကြောင့်တပတ် အင်စူလင်လုံလောက်စွာ မထုတ်နိုင်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် ကိုယ်ခန္ဓာအ клетများသည် အင်စူလင်အပေါ် ပုံမှန်တုံ့ပြန်မှု မရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်တတ်သည်။ ထို့ကြောင့် သကြားသည် လောင်စီးအဖြစ် မသုံးနိုင်ပဲ သွေးသုတ်တွင်ကျန်ရှိနေပြီး သွေးအတွင်း သကြားဓာတ်မြင့်နေခြင်းဖြစ်စေပါသည်။ ကြာရှည်စွာ သွေးအတွင်း သကြားဓာတ်မြင့်မြတ်နေမူသည် သွေးလည်ပတ်မှုစနစ်နှင့် သွေးလမ်းကြောင်းဖြစ်သော ချည်စည်းသွေးလမ်းကြောင်းများ (မျက်စိအတွင်းပါဝင်သော) ထိခိုက်စေနိုင်သည်။ ဤအရာသည် diabetic retinopathy ကဲ့သို့သော ပြဿနာများ ကြုံတွေ့စေသည်။ ထို့ကြောင့် သကြားတစ်ချို့စားသုံးမှုသည် သွေးအတွင်း သကြားထိန်းချုပ်မှု အနည်းငယ်ချက်ကို ဖြစ်စေကာ ဤမျက်စိရောဂါကြီးက ဘေးအန္တရာယ်မြင့်တင်မှု စည်းရုံးကောင်းသည့် အချက်အလက်တစ်ခု ဖြစ်လာသည်။

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါအဆင့်များ (Diabetic Retinopathy)

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါကို အဓိကနှစ်ဝိုင်း အဆင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။ မူလအဆင့်နှင့် အဆင့်မြင့်။ အဆင့်တစ်ခုစီတွင် လက္ခဏာများ၊ ပြင်းထန်မှုအဆင့်ခွဲခြားချက်များ ပေါ်လစီရပါတယ်-

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ အဆင့်များ

- မူလအဆင့် (Nonproliferative Diabetic Retinopathy: NPDR)

ဤအဆင့်တွင် သစ်နဲ့သွေးလမ်းကြောင်းအသစ် မရရှိပါ။ သို့သော် မျက်စိအတွင်းရှိ မူလ retina သွေးလမ်းကြောင်းများ ကျောင်းကြီးခြင်း၊ ဖိတ်နက်ခြင်း၊ အရည်လွှတ်ခြင်းကြောင့် retina ပေါ်တွင် ရေဝုပ်ခြင်းနှင့် နေ့နေရိုက်ခိုးခြင်းများကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ မျက်စိစူးရှမှုအရေးကြီးသော ချင်းမီတည်ရာ macula တွင် ရေဝုတ်ခြင်း ဖြစ်မူသည် မျက်စိမြင်မှုထိခိုက်စေနိုင်သည်။ သွေးလမ်းပိတ်ခြင်းက၍လည်း retina သို့ သွေးထောက်ပံ့မှု လျော့နည်းခြင်းဖြစ်ပြီး ထိန်းသိမ်းမထားသော် မျက်စိမြင်စွမ်းအားဆုံးရှုံးခြင်း သို့မဟုတ် လုံးဝ မမြင်နိုင်တော့ပြီ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ၏ လက္ခဏာများ

   ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ၏ အဆင့်ကို မျက်စိရောဂါပညာရှင်မှ အတည်ပြုရပါမည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ဆီးချိုနဲ့ပတ်သက်သူများသည် နှစ်စဉ်တစ်ကြိမ် မျက်စိစစ်ဆေးခြင်းဖြင့် ပုံမှန်မဟုတ်သည့် အခြေအနေနှင့် ဆိုးဝမ်းမှုအန္တရာယ် အစောဆုံးရှာဖွေရပါမည်။ ကိုယ်ဝန်ရှိ ဆီးချိုနဲ့ပါတ်သက်သူများအတွက် Hormone များပြောင်းလဲမှုကြောင့် ကြီးမားသော ရောဂါတိုးမြှင့်မှုပြဿနာကို ကြုံတွေ့နိုင်သဖြင့် ပထမသုံးလအတွင်း စစ်ဆေးရန် လိုအပ်သည်။

မိမိ အခုဖော်ပြသော လက္ခဏာများကို တွေ့ရှိသော် တုံ့ပြန်ပါသည်။

- မျက်စိမြင်ရမှု အရည်အသွေးကျဆင်းခြင်း သို့မဟုတ် မတည်မြဲခြင်း (နေ့နှင့်ည)
- မျက်စိကြည်လင်မှုအတွင်း တွားသံ၊ မဲဖုတ်၊ အမည်းကွက်များ မြင်ရခြင်း
- မျက်စိအတွင်း ရုပ်ပုံပျက်ယွင်းမှု၊ အရောင်ပျောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ပြောင်းလဲခြင်း၊ အရောင်ခွဲခြားခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် မျက်စိအောက်ခြေတွင် အရိပ်အယောင်များ မြင်ရခြင်း
 

 

 - အဆင့်မြင့် (Proliferative Diabetic Retinopathy: PDR)

ဤအဆင့်တွင် ပိတ်ကျဉ်သွားသော သွေးလမ်းကြောင်းများအား ဖြည့်ဆည်းရန် သွေးလမ်းသစ်များ တည်လျက်ရှိသည်။ သို့သော် ဤသွေးကြောသစ်များသည် အားနည်း၍ ကြည်ညိုခြင်း၊ လွယ်ကူစွာ ပွချက်ခြင်းဖြစ်နိုင်ပြီး၊ မျက်စိအတွင်း vitreous (မျက်စိအတွင်းဂျယ်လ်လို) ထဲသို့ သွေးယိုခြင်း၊ အမာရွက်ဖြစ်ခြင်း၊ retina သွားခွဲခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်။ ထို့ပြင် ယင်းသွေးလမ်းသစ်များသည် မျက်စိအတွင်းရေထုတ်ပေးမှုကို ချို့ယွင်းစေနိုင်သောကြောင့် မျက်စိအတွင်းဖိအားတက်မှု၊ optical nerve ထိခိုက်ခြင်းနှင့် နောင်တွင် glaucoma ဖြစ်စေနိုင်သည်။

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ၏ ကုသမှုများ

   ဆီးချိုရောဂါအားအပြီးအစီး ရှင်းလင်းနိုင်ခြင်းမရှိသော်လည်း ဆီးချိုမျက်စိရောဂါအတွက် ကုချမှုမှာ သွေးအတွင်း သကြားနှင့် HbA1c အဆင့် ပုံမှန်အနီးတွင် ထိန်းသိမ်းခြင်းဖြင့် ရောဂါ ပြင်းထန်မှုလျော့နည်းစေနိုင်သည်။ မူလအဆင့် diabetic retinopathy (သွေးလမ်းကြောင်းအသစ် မဖွဲ့သည့်) တွင် ဆေးဝါးမှ ညွှန်သော်သလိုသွားခြင်း၊ မျက်စိလက္ခဏာကြီးကြပ်ခြင်းတို့အထူး တိုက်တွန်းသည်။ သို့သော် အဆင့်မြင့်သို့ ရောက်ပြီး သွေးလမ်းကြောင်းအသစ်မျိုးဆက်များ ရှိလာပါက အဓိကကုသနည်း သုံးမျိုး ရှိပါတယ်။

 

- လေဆာကုသမှု (Laser Treatment)

   ဤနည်းစနစ်သည် မျက်စိအတွင်း သွေးလမ်းသစ်များ ရှိမှု နှင့် macular ရေဝုပ်ခြင်းရှိသော လူနာများတွင် အသုံးပြုသည်။ Laser သုံးခြင်းသည် abnormal vessel များချုံ့နိုင်ပြီး retinal ရေဝုပ်ခြင်း နှင့် သွေးယိုခြင်း လျော့နည်းစေနိုင်သည်။ နည်းနည်းသော ဘေးထွက်ဖြစ်နိုင်ပြီး အကြိမ်များ ခြေလှမ်းလုပ်ရန် လိုသော်လည်း ophthalmologist မှသာ ဆောင်ရွက်ပေးရပါမည်။

 - ဆေးဝါးကုသမှု (Medication Treatment)

   ယခုခေတ်နည်းပညာသစ်တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဆရာဝန်က Anti-VEGF ဆေးများ သုံးခြင်း၊ သို့မဟုတ် steroid များကို မျက်စိအတွင်း vitreous ထဲသို့ ထိုးသွင်းပေးသည်။ ဤနည်းလမ်းသည် abnormal vessel များချုံ့စေပြီး အရည်ယိုခြင်းလည်း လျော့နည်းစေသည်။ ထူးခြားသော အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိသော်လည်း ထပ်တလဲလဲ ထိုးသွင်းရပါသည်။ ဒါ့အပြင် ချောင်းဆိုးခြင်း၊ vitreous သွေးယိုခြင်း၊ retina ကြွေခြင်းကဲ့သို့သော ဘေးများလည်း ရှိနိုင်သဖြင့် အရည်အချင်းပြည့် ဆေးရုံတွင် ပညာရှင်ကသာ ဆောင်ရွက်ရမည်။

 - ချိတ်ဆွဲခြင်းကုသမှု (Surgical Treatment)

   Vitreous hemorrhage သို့မဟုတ် အမာရွက်ကြောင့် retina ကြွေကျခြင်းရှိသော လူနာအတွက်သင့်လျော်သည်။ Vitrectomy (မျက်စိဂျယ်လ်သုတ်ခြင်း) ဖြင့် retina ပြုလုပ်ပြန်မိစေ၊ ဆွဲကြွေခြင်းလျော့မိစေရန်နှင့် ထိခိုက်သွားသောနေရာများ ကို နေရာချထားရန် လုပ်ဆောင်သည်။ သို့သော် မြင်မြင်နိုင်မှုရလဒ်သည် retina ထိခိုက်မှု၏ပြင်းထန်မှုပေါ် မူတည်သည်။ သာမန်အတန်းသို့ ပြန်မရောက်နိုင်လည်း ဖြစ်နိုင်သည်။

 

ဆီးချိုမျက်စိရောဂါအန္တရာယ်လျော့နည်းစေရန် ကိုယ်တိုင်ထိန်းသိမ်းခြင်း

   ကုသမှုများသည် ဆီးချိုမျက်စိရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှုကို လျှော့နိုင်သော်လည်း အကောင်းဆုံးအနည်းငယ်မှာ ကိုယ်တိုင်ထိန်းသိမ်းမှုဖြစ်သည်။ အန္တရာယ်လျှော့ရန် လုပ်ဆောင်နိုင်သည့်နည်းလမ်းများမှာ-

 - ဆီးချိုရောဂါရှိသူများသည် ဆရာဝန်ညွှန်ကြားမှုဖြင့် ဆေးဝါးများ စည်းကမ်းတက်တကျ သောက်စားရန်။

 - ကိုယ်အလေးချိန်ညွှန်ကိန်း (BMI) ကို ၁၈.၅-၂၄.၉ နယ်နိမိတ်အတွင်း ထိန်းသိမ်းရန်။

 - ကြွယ်ဝပြီး ချို့မှုမရှိသော အစားအစာရွေးချယ်စားရန်၊ သကြားနှင့် ကြွယ်ဝသော အစားအစာများ ကိုရှောင်ရ။

 - သွေးအတွင်းသကြား၊ သွေးပေါင်နှင့် cholesterol အဆင့်ကို ပုံမှန်အတွင်း ထိန်းသိမ်းရန်။

 - မျက်စိမြင်နိုင်မှု ပုံမှန်စစ်ဆေးပါ။ မျက်စိဝေယျမှုတွင် ချက်ချင်း ပြောင်းလဲကုန်၊ မျက်စိပုံပျက်ခြင်း၊ အရောင်ပျောက်ခြင်း၊ floaters သို့မဟုတ် အမည်းကွက်ကဲ့သို့သော တိုင်တယ်မှုရှိပါက ဆေးဝန်ထံ တင်ပြပါ။

 - မျက်စိ supplements သို့မဟုတ် vitamin ကို လုပ်စားပြီးမှာ ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။ ၎င်းတို့သည် သွေးအတွင်း သကြားဓာတ်ကို သက်ရောက်နိုင်ပါသည်။

 - ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း နှင့် အရက်သောက်ခြင်းများ ရှောင်ရှားပါ၊ ဆိုသော် သွေးအတွင်း သကြား၊ သွေးပေါင်နှင့် lipid ကို ထိခိုက်စေနိုင်သည်။

 - နှစ်စဉ်တစ်ကြိမ် မျက်စိစစ်ဆေးပါ။ ဆီးချိုမျက်စိရောဂါဖြစ်နိုင်မှုကို စစ်ဆေးပြီး အန္တရာယ်ကြားပါ။

အစည်းအရုံး

   ဆီးချိုမျက်စိရောဂါသည် မျက်စိမြင်စွမ်းအားဆုံးရှုံးမှုနှင့် ကျန်းမာရေးဖျက်စီးမှုများ ဖြစ်စေနိုင်သော ပြင်းထန်သော ဒုက္ခသည်။ ကိုယ်တိုင်ထိန်းသိမ်းရေးရင်းနှီးခြင်း၊ သကြားစားသုံးမှုလျော့ရေးနှင့် မျက်စိစစ်ဆေးမှုစနစ် ပုံမှန်လုပ်ခြင်းသည် အန္တရာယ်လျှော့ပေးနိုင်ပြီး မျက်စိမြင်စွမ်းအားကို ကာကွယ်ပေးနိုင်သည်။

 

 

ရင်းမြစ် : Bangkok Eye Hospital

**ArokaGO မူလစာရွက်အဖွဲ့က ဘာသာပြန်ရေးသားထားပါသည်