ကိုယ်လေ့ကျင့်ပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်မကျနေဘူးလား? သင်က ကိုယ့်ကိုယ်ကို တူညီတဲ့ပဲ ဂရုစိုက်နေပါတယ်ဆိုပေမယ့်လည်းလား? အကြောင်းရင်းက ဘာဖြစ်နိုင်မလဲ?

လူများစွာသည် မိမိတို့ကိုယ်ခန္ဓာက ယခင်ကဲ့သို့ တုံ့ပြန်မှု မပြုတော့သလို ခံစားလာကြပြီး၊ ကိုယ်ကိုယ်တိုင် ဂရုစိုက်ပုံလည်း အရင်ကလိုပဲ၊ အစားအသောက်ကိုလည်း အရင်ကလိုပဲ ထိန်းချုပ်နေပြီး လေ့ကျင့်ခန်းလည်း အရင်ကလိုပဲ လုပ်နေသော်လည်း ထိုသို့ဖြစ်နေသည်ကို သတိပြုလာကြသည်။ “လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်မကျ” သို့မဟုတ် “ကိုယ်အလေးချိန်ချရတာ အရင်ကထက် ပိုခက်လာ” ဆိုသည့် ထင်ရှားသိသာသော ပြဿနာကိုလည်း တွေ့ကြုံနေရသည်။

တချို့လူတွေက ပိုစားမလာကြဘူး၊ လေ့ကျင့်ခန်းကို မရပ်ကြဘူး၊ သို့သော် အစား...

- စွမ်းအင်အသုံးပြုမှု လျော့ကျလာသည်။
- ပြန်လည်ပြုပြင်နိုင်မှုသည် အရင်ကထက် နှေးကွေးလာသည်။
- ညတစ်ညလုံး အိပ်ပြီးနောက်တောင် လန်းဆန်းသလို မခံစားရသေးဘူး။
“ဘာလို့ လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်နေပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန် မကျတာလဲ” လို့ ကိုယ့်ကိုယ်ကို မေးခွန်းထုတ်လာတဲ့အချိန်အထိပါ။ အများအားဖြင့် ပထမဆုံး တွေးမိတာက “ဖြစ်နိုင်တာက ကျွန်တော်တို့ အားမလုံလောက်တာလား” ဆိုတာပါ။ 

အဲ့ဒီနောက်မှာ အစားအသောက်ကို ပိုပြီးတင်းကျပ်လာကြတယ်၊ cardio ကို ပိုလုပ်လာကြတယ်၊ ကယ်လိုရီကို လျှော့လာကြတယ်၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကို ပိုတင်းကြပ်လာကြတယ်။ သို့သော် အချို့ကိစ္စներում ပြဿနာဟာ “အားထုတ်မှု” တစ်ခုတည်းနဲ့ မသက်ဆိုင်နိုင်ပါဘူး။ 

လူအများစုက မနက်စောစောထ၊ ပုံမှန်အတိုင်း အလုပ်သွား၊ ပုံမှန်အတိုင်း အစည်းအဝေးတက်၊ ပုံမှန်အတိုင်း နေ့စဉ်ဘဝကို ဆက်လက်နေထိုင်နေကြဆဲပါ။ သို့သော် အတွင်းစိတ်ထဲမှာတော့ “ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ဟာ အရင်နဲ့မတူတော့ဘူး” လို့ စတင်ခံစားလာကြသည်။ 

တစ်ခါတလေ... ခန္ဓာကိုယ်က လိုအပ်တာဟာ “ပိုပြီးဖိအားပေးတာ” မဟုတ်ဘဲ “ခန္ဓာကိုယ်ကို ပိုနားလည်တာ” ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ဘာကြောင့် လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်မကျတာလဲ?

လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပြီး အစားအသောက်ထိန်းရင် အမြဲတမ်း ကိုယ်အလေးချိန်ကျသင့်တယ်လို့ လူအများစုက ယုံကြည်ကြပါတယ်။ သို့သော် အမှန်တကယ်မှာ ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုဟာ “ကယ်လိုရီ” တစ်ခုတည်းပေါ်မှာ မူမတည်နိုင်ပါဘူး။ ခန္ဓာကိုယ်မှာ ပါဝင်ပတ်သက်တဲ့ အခြားအချက်များစွာရှိပြီး ဥပမာ...

- ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism)
- ဟော်မုန်းချိန်ညှိမှု
- အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး
- စုဆောင်းလာသော စိတ်ဖိစီးမှု
- နာတာရှည် ရောင်ရမ်းမှု
- ခန္ဓာကိုယ် ပြန်လည်ပြုပြင်မှု
- နေ့စဉ်ခန္ဓာကိုယ်၏ စွမ်းအင်အခြေအနေ။
ခန္ဓာကိုယ်သည် အချိန်ကြာမြင့်စွာ “ပြန်လည်ပြုပြင်မှု မလုံလောက်သော” အခြေအနေမှာ ရှိနေပါက၊ လေ့ကျင့်ခန်းကို ပုံမှန်အတိုင်း ဆက်လုပ်နေသော်လည်း ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုအပေါ် တုံ့ပြန်ပုံက မတူတော့နိုင်ပါတယ်။

စုဆောင်းလာသော စိတ်ဖိစီးမှုက ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်စေနိုင်သည်။

လူအများစုက စိတ်ဖိစီးမှုကို အလုပ်ဘဝ၏ ပုံမှန်အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုအဖြစ် မြင်ကြသော်လည်း၊ အမှန်တကယ်မှာ နာတာရှည် စိတ်ဖိစီးမှုက ခန္ဓာကိုယ်စနစ်များစွာကို တပြိုင်နက် သက်ရောက်စေနိုင်ပါတယ်၊ အထူးသဖြင့် စိတ်ဖိစီးမှုဟော်မုန်းဖြစ်သော cortisol ကိုပါ။ ခန္ဓာကိုယ်သည် အဆက်မပြတ် စိတ်ဖိစီးမှုအောက်တွင် ရှိနေပါက cortisol အဆင့် မြင့်မားနေတာ ကြာရှည်လာခြင်းသည် ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism)၊ စွမ်းအင်အသုံးစရိတ်၊ နှင့် အဆီစုဆောင်းမှု၊ အထူးသဖြင့် visceral fat (အတွင်းပိုင်းအဆီ) တို့နှင့် ဆက်စပ်နေသည်။ ဒါ့အပြင် insulin resistance နှင့်လည်း ဆက်နွယ်နေပြီး ခန္ဓာကိုယ်၏ စွမ်းအင်ကို ထိန်းချုပ်အသုံးပြုနိုင်မှုကို လျော့နည်းစေပါတယ်။
အချို့လူများတွင် ခန္ဓာကိုယ်သည် ပိုမို “စွမ်းအင်ချွေတာသည့်” မုဒ်သို့ ဝင်ရောက်သွားနိုင်ပြီး၊ လေ့ကျင့်ခန်း သို့မဟုတ် အစားအသောက် တူညီနေသော်လည်း ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်လာနိုင်ပါတယ်။

သုတေသနအချို့တွင် နာတာရှည် စိတ်ဖိစီးမှုနှင့် ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism) ပြောင်းလဲမှု၊ insulin တုံ့ပြန်မှု၊ နှင့် ခန္ဓာကိုယ်၏ အချို့သောနေရာများတွင် အဆီစုဆောင်းမှုတို့ကြား ဆက်စပ်မှုရှိကြောင်း တွေ့ရှိထားပါတယ်။

ထို့အပြင် စုဆောင်းလာသော စိတ်ဖိစီးမှုကလည်း...

- အစာစားချင်စိတ်
- အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး
- နေ့ခင်းဘက် စွမ်းအင်အဆင့်
- လေ့ကျင့်ခန်းအပြီး ပြန်လည်ပြုပြင်မှု
- နှင့် ရေရှည် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု စုဆောင်းလာခြင်းကိုပါ သက်ရောက်နိုင်ပါတယ်။
မြို့ပြဝန်ထမ်းများစွာ၏ ဘဝဟာ စခရင်ရှေ့မှာ ကြာကြာနေခြင်း၊ ယာဉ်ကြောထဲမှာ သွားလာနေရခြင်း၊ နေ့ခင်းဘက် ကော်ဖီအပေါ် မှီခိုရခြင်း၊ အမြန်အစားအစာများ မှာယူစားသောက်ရခြင်း၊ သို့မဟုတ် အလုပ်တာဝန်များ ဆက်တိုက်များလာလို့ ညနက်အောင် မအိပ်နိုင်ခြင်းတို့နဲ့ ပြည့်နှက်နေတတ်ပြီး၊ ဒီအရာတွေက မသိမသာနဲ့ “စုဆောင်းလာသော ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု” ကို တဖြည်းဖြည်း ဖြစ်စေနိုင်ပါတယ်။

အိပ်ရေးမလုံလောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အနားယူမှုမလုံလောက်ခြင်းက ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုနှင့် ဆက်စပ်နိုင်သည်။

လူအများစုက အစားအသောက်နှင့် လေ့ကျင့်ခန်းကို အာရုံစိုက်ကြပေမယ့်၊ အိပ်စက်မှုဟာ ခန္ဓာကိုယ်က ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism) ကို ပြန်လည်ညှိနှိုင်း၊ ဟော်မုန်းများကို ညှိစနစ်တကျ ထိန်းညှိ၊ ဆဲလ်များကို ပြုပြင်၊ စွမ်းအင်အဆင့်ကို စီမံခန့်ခွဲတဲ့ အရေးကြီးဆုံးအချိန်ဖြစ်တာကြောင့် “အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး” ၏ အရေးပါမှုကို မျက်ကွယ်ပြုတတ်ကြပါတယ်။

သုတေသနအချို့အရ အိပ်ရေးမလုံလောက်ခြင်းသည် ghrelin နှင့် leptin ကဲ့သို့ အစာဆာလောင်မှုနှင့် အစာပြည့်ဝမှုနှင့် ဆက်စပ်သော ဟော်မုန်းများပြောင်းလဲခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်နိုင်ပြီး၊ ရေရှည်တွင် အစားအစာစားသုံးမှုအလေ့အထနှင့် ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုကို သက်ရောက်စေနိုင်ပါတယ်။

ခန္ဓာကိုယ်က အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး ဆိုးဝါးနေမှုကို အဆက်မပြတ် ကြုံတွေ့နေရရင် သကြားပါတဲ့ အစားအစာတွေကို ပိုတောင့်တလာခြင်း၊ နေ့လယ်ပိုင်းတွင် စွမ်းအင်ကျဆင်းခြင်း၊ လေ့ကျင့်ခန်းပြီးနောက် ပြန်လည်ပြုပြင်မှု နှေးကွေးခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းရန် ခက်ခဲလာခြင်းတို့ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။ အချို့ကိစ္စներում “စည်းကမ်းမရှိလို့” မဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်က “ပြန်လည်ပြုပြင်ဖို့ အချိန်မလုံလောက်” သော အခြေအနေမှာ ရှိနေတာဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ခန္ဓာကိုယ်ဟန်ချက်မညီနေကြောင်း ပြသနိုင်တဲ့ လက္ခဏာတွေ ဘာတွေရှိလဲ?

မကြာသေးမီက သင်တွေ့ကြုံနေရတဲ့ အောက်ပါအချက်တွေထဲက ဘယ်ဟာတွေရှိလဲဆိုတာ ကိုယ့်ကိုယ်ကို စောင့်ကြည့်ကြည့်ပါ။

- လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန် မကျဘူး။
- အစားအသောက်လျှော့နေပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန် မပြောင်းဘူး။
- အနားယူပြီးသော်လည်း အလွယ်တကူ ပင်ပန်းတတ်သည်။
- နေ့လယ်ပိုင်းမှာ စွမ်းအင်ကျသလို မကြာခဏခံစားရသည်။
- သကြားပါတဲ့အစားအစာတွေ သို့မဟုတ် ကော်ဖီကို ပိုတောင့်တလာသည်။
- အိပ်ချိန်လုံလောက်ပေမယ့် လန်းဆန်းသလို မခံစားရသေးဘူး။
- လေ့ကျင့်ခန်းအပြီး ပြန်လည်ပြုပြင်မှုဟာ အရင်ကထက် နှေးကွေးလာသည်။
- ဦးနှောက်ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု; လှုံ့ဆော်မှုမရှိခြင်း။

ဒီအချက်တွေထဲက အများစုက သင့်မှာ သက်ဆိုင်နေတယ်ဆိုရင်၊ သင်ဟာ စည်းကမ်းမရှိတာ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မလုံလောက်အောင် ဂရုမစိုက်တာဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ တစ်ခါတလေ သင့်ခန္ဓာကိုယ်က သင့်ကို အချက်ပြနေခြင်းသာ ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ကာကွယ်ရေးဆေးပညာ (preventive medicine) အရ၊ အခြေခံကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုရလဒ်တွေမှာ ထင်ရှားတဲ့ မူမမှန်မှုတွေ မတွေ့ရခင်တောင်၊ တူညီတဲ့ ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံကို ထိန်းသိမ်းနေသော်လည်း ကိုယ်အလေးချိန်ပြောင်းလဲလာခြင်းဟာ ခန္ဓာကိုယ်ဟန်ချက်မညီမှု၏ “အစောပိုင်းလက္ခဏာ” တစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုရလဒ် ပုံမှန်ဖြစ်နေသော်လည်း ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်နေဆဲဖြစ်သည်။

လူအများစုမှာ နှစ်စဉ်ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုရလဒ်တွေ “ပုံမှန်” ထွက်လာပေမယ့်၊ အတွင်းပိုင်းခံစားရတာက ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်ရ ပိုခက်လာတယ်၊ စွမ်းအင်အဆင့်က မတူတော့ဘူး၊ အိပ်ပြီးနောက် ပြန်လည်မလန်းဆန်းဘူး၊ ပြန်လည်ပြုပြင်မှု နှေးကွေးလာတယ်၊ ဒါမှမဟုတ် မိမိကိုယ်ကို ဂရုစိုက်ပုံ အရင်အတိုင်းရှိနေပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်ကျရတာ ပိုခက်လာတယ်ဆိုတာ ခံစားရတတ်ပါတယ်။

အရင်ကတည်းက အိပ်ပြီးနောက် မနက်မလွယ်ကူစွာ နိုးထနိုင်တာ၊ ပြန်လည်ပြုပြင်မှုက အရင်ကထက် နှေးကွေးလာတာ၊ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ဂရုစိုက်တဲ့ အလေ့အထတူနေပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်ချရ ပိုခက်လာတာမျိုးပါ။

အချို့ကိစ္စներում ပိုနက်ရှိုင်းတဲ့ အကြောင်းရင်းများ ပါဝင်နိုင်ပါတယ်။

- ဟော်မုန်းချိန်ညှိမှု
- ဇီဝဖြစ်စဉ်စနစ် (metabolic system)
- ဗီတာမင်နှင့် အာဟာရဓာတ်အဆင့်များ။
- နာတာရှည် ရောင်ရမ်းမှု
- စုဆောင်းလာသော စိတ်ဖိစီးမှု
- အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး
- သို့မဟုတ် ဆဲလ်အဆင့် ပြန်လည်ပြုပြင်မှု။

အချို့သော အခြေအနေတွေမှာ ဒါတွေဟာ ကျန်းမာရေးတစ်ခုလုံးရဲ့ ပုံရိပ်ကို အပြည့်အဝ မဖော်ပြနိုင်ပါဘူး။ ထို့ကြောင့် ကျယ်ပြန့်စွာ စစ်ဆေးသုံးသပ်သည့် ကျန်းမာရေးအကဲဖြတ်နည်းလမ်းက ခန္ဓာကိုယ်ကို ပိုအသေးစိတ် နားလည်စေပြီး၊ လူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် ပိုမိုကိုက်ညီတဲ့ စောင့်ရှောက်မှုအစီအစဉ်များကို ဖော်ဆောင်နိုင်စေပါတယ်။

ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအတွက် လူတိုင်းအတွက် တူညီတဲ့ ဖော်မြူလာ မရှိပါ။

လူတိုင်းရဲ့ လူနေမှုပုံစံ၊ စိတ်ဖိစီးမှုအဆင့်၊ အိပ်စက်မှုပုံစံ၊ စားသောက်အလေ့အထ၊ လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပုံ၊ ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism)၊ နဲ့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာအခြေအနေတွေ မတူညီလို့ပါ။

ထို့ကြောင့် W9 Wellness Center ၏ ချဉ်းကပ်မှုသည် “ကိုယ်အလေးချိန်” တစ်ခုတည်းကို မဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ဘယ်စနစ်တွေ ဟန်ချက်မညီနေသလဲ၊ ဘယ်အချက်တွေက ခန္ဓာကိုယ်ကို အပြည့်အဝ ပြန်လည်ပြုပြင်မရအောင် တားဆီးနေသလဲ ဆိုတာကို နားလည်ရန် အာရုံစိုက်ထားပါတယ်။

W9 Wellness Center တွင် ကျွန်ုပ်တို့ယုံကြည်တာက ကျန်းမာရေးက “နားလည်မှု” မှစတင်တာပါ။ ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ချဉ်းကပ်မှုသည် လူတစ်ဦးချင်းစီကို မိမိတို့ခန္ဓာကိုယ်ကို ပိုနက်ရှိုင်းစွာ နားလည်နိုင်စေပြီး၊ ၎င်းတို့၏ လူနေမှုပုံစံနဲ့ တကယ်ကို ကိုက်ညီမယ့် စောင့်ရှောက်မှုအစီအစဉ်ကို ဖန်တီးနိုင်ရန် personalized wellness ကို အဓိကထားပါတယ်။

အချို့ကိစ္စներում သင့်ဆရာဝန်က အောက်ပါအတိုင်း ထပ်မံသုံးသပ်စစ်ဆေးမှုများကို စဉ်းစားနိုင်ပါတယ်:

- ဟော်မုန်းချိန်ညှိမှု
- ဇီဝဖြစ်စဉ်စနစ် (metabolic system)
- ဗီတာမင်နှင့် antioxidant အဆင့်များ။
- ရောင်ရမ်းမှု
- အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး
- သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ်၏ ပြန်လည်ပြုပြင်မှုကို သက်ရောက်စေတဲ့ လူနေမှုပုံစံဆိုင်ရာအချက်များ။
လူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုကို ပိုမိုကိုယ်ပိုင်ဆန်စေရန် ကူညီပေးရန်ဖြစ်ပါတယ်။

ကျန်းမာရေးက “ပိုပြီးအားထုတ်ဖို့ မိမိကိုယ်ကို ဖိအားပေးတာ” နဲ့ စတင်စရာ မလိုပါဘူး။

ဖြစ်နိုင်တာက... ခန္ဓာကိုယ်တကယ်လိုအပ်တာဟာ ပိုပြီးကြိုးစားတာ မဟုတ်ဘဲ၊ တကယ်ပြန်လည်လန်းဆန်းစေတဲ့ အိပ်စက်မှု၊ နေ့စဉ်စွမ်းအင် တိုးတက်လာမှု၊ သိသာထင်ရှားတဲ့ ပြန်လည်ပြုပြင်ခံစားမှု၊ ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ ဘဝဟန်ချက်၊ နှင့် “ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်က မူလအတိုင်း ပြန်လာသလို ခံစားရခြင်း” ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

တစ်ခါတလေ ကျန်းမာရေးကို ကောင်းကောင်းဂရုစိုက်ခြင်းဟာ “ကိုယ့်ကိုယ်ကို ပိုထိန်းချုပ်ခြင်း” နဲ့ မစတင်ဘဲ “ခန္ဓာကိုယ်က ဘာအချက်ပြနေသလဲဆိုတာကို နားလည်ခြင်း” နဲ့ စတင်တာဖြစ်ပါတယ်။

FAQ

Q: ဘာကြောင့် လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်မကျတာလဲ?

A: အချို့ကိစ္စներում ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုဟာ လေ့ကျင့်ခန်းတစ်ခုတည်းပေါ် မူတည်တာမဟုတ်ဘဲ ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism)၊ ဟော်မုန်းချိန်ညှိမှု၊ စုဆောင်းလာသော စိတ်ဖိစီးမှု၊ အိပ်စက်မှုအရည်အသွေး၊ နှင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြန်လည်ပြုပြင်မှုတို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

Q: အစားအသောက်လျှော့နေပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန် မကျပါဘူး။ အကြောင်းရင်းတွေ ဘာတွေလဲ?

A: ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်ခြင်းဟာ အိပ်ရေးမလုံလောက်ခြင်း၊ နာတာရှည် စိတ်ဖိစီးမှု၊ လူနေမှုပုံစံအလေ့အထများ၊ သို့မဟုတ် အသက်အရွယ်အလိုက် ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း ဟန်ချက်ပြောင်းလဲမှုတို့နဲ့ ဆက်စပ်နိုင်ပါတယ်။

Q: စိတ်ဖိစီးမှုက ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်စေတယ်ဆိုတာ မှန်ပါသလား?

A: ဟုတ်ပါတယ်၊ အချို့ကိစ္စներում နာတာရှည် စိတ်ဖိစီးမှုက အစာစားချင်စိတ်၊ အဆီစုဆောင်းမှု၊ နဲ့ ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism) တို့တွင် ပါဝင်တဲ့ cortisol အဆင့်ကို သက်ရောက်စေပါတယ်။ ဒါကြောင့် လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ပြီး အစားအသောက်ထိန်းနေသော်လည်း ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်ရ ပိုခက်လာနိုင်ပါတယ်။

Q: အိပ်ရေးမလုံလောက်တာက ကိုယ်အလေးချိန်တက်ခြင်းနဲ့ ဆက်စပ်ပါသလား?

A: ဟုတ်ပါတယ်၊ အိပ်စက်မှုအရည်အသွေးမကောင်းခြင်းက ဇီဝဖြစ်စဉ် (metabolism)၊ အစာဆာလောင်မှု၊ စွမ်းအင်အဆင့်၊ နဲ့ ပြန်လည်ပြုပြင်မှုကို သက်ရောက်စေပြီး၊ လူအချို့အတွက် ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းချုပ်ရ ပိုခက်စေနိုင်ပါတယ်။

Q: ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုရလဒ် ပုံမှန်ထွက်လာပေမယ့် ကိုယ်အလေးချိန်ချရခက်နေသေးပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲ?

A: အချို့ကိစ္စներում ဟော်မုန်းချိန်ညှိမှု၊ ဗီတာမင်အဆင့်များ၊ ရောင်ရမ်းမှု၊ သို့မဟုတ် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြန်လည်ပြုပြင်မှုကဲ့သို့ ပိုနက်ရှိုင်းတဲ့အချက်များကို အခြေခံကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုမှာ ထင်ရှားစွာ မဖော်ပြနိုင်ပါဘူး။

Q: Personalized Wellness ဆိုတာ ဘာလဲ?

A: ဒါဟာ လူတစ်ဦးချင်းစီရဲ့ ကွာခြားချက်တွေကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားတဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ချဉ်းကပ်မှုတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ လူနေမှုပုံစံ၊ အနားယူမှု၊ စိတ်ဖိစီးမှု၊ ခန္ဓာကိုယ်ဟန်ချက်၊ နှင့် ကျန်းမာရေးပန်းတိုင်များကို ထည့်သွင်းကာ ပိုမိုကိုယ်ပိုင်ဆန်တဲ့ စောင့်ရှောက်မှုအစီအစဉ်ကို ဒီဇိုင်းထုတ်နိုင်ရန် ကူညီပေးပါတယ်။

အဓိကအချက် အကျဉ်းချုပ်

ကိုယ်အလေးချိန် လွယ်လွယ်ချနိုင်ခြင်းဟာ ကယ်လိုရီတစ်ခုတည်းမဟုတ်ဘဲ ဟော်မုန်းနှင့် ဇီဝဖြစ်စဉ