Plantar fasciitis ကို ဘယ်လိုကုသမလဲ? ခြေဖနောင့်နာကျင်မှုအတွက် ကုသမှုနည်းလမ်းများသည် အနားယူခြင်းနှင့် physical therapy မှ ခွဲစိတ်ကုသမှုအထိ ကျယ်ပြန့်သည်။

လမ်းလျှောက်ရာတွင် ခြေခုံးနာခြင်း၊ အထူးသဖြင့် နိုးထပြီးနောက် ပထမခြေရာလှမ်းချိန်တွင် သို့မဟုတ် အချိန်ကြာကြာ ထိုင်ပြီးနောက် မတ်တပ်ရပ်၍ လမ်းလျှောက်ရာတွင် ဖြစ်တတ်သော နာကျင်မှုသည် လူအများနှင့် ရင်းနှီးပြီးသား လက္ခဏာတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဖြစ်များသော အကြောင်းရင်းများထဲမှတစ်ခုမှာ plantar fasciitis သို့မဟုတ် plantar fascia ရောင်ရမ်းခြင်း ဖြစ်သည်။

လူအများစုက ယင်းကို သာမန်ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုဟု ထင်ကာ လျစ်လျူရှုလေ့ရှိသည်။ သို့သော် နာကျင်မှုသည် အချိန်ကြာရှည်စွာ ဆက်လက်တည်ရှိနေပါက လမ်းလျှောက်ခြင်း၊ လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် နေ့စဉ်ဘဝကိုပါ ထိခိုက်စေနိုင်သည်။ အဖြစ်များသော မေးခွန်းများမှာ plantar fasciitis ကို မည်သို့ကုသရမည်၊ ကိုယ်တိုင်ပျောက်ကင်းနိုင်မည်လား၊ နှင့် မည်သည့်အချိန်တွင် ဆရာဝန်ကို တွေ့သင့်မည် စသည်တို့ဖြစ်သည်။

ဤဆောင်းပါးတွင် အခြေခံ ကိုယ်တိုင်စောင့်ရှောက်မှု၊ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံး၊ အထောက်အပံ့ပစ္စည်းများအသုံးပြုခြင်းမှ စ၍ မတိုးတက်သော အခြေအနေများအတွက် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကုသမှုများအထိ plantar fasciitis ကုသနည်းများကို မိတ်ဆက်ပေးမည်ဖြစ်သည်။

Plantar fasciitis ဆိုတာဘာလဲ? အဘယ်ကြောင့် ခြေခုံးနာစေသနည်း?

Plantar fasciitis သည် ထပ်ခါတလဲလဲ အသုံးပြုမှုကြောင့် plantar fascia ရောင်ရမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ယားယံခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာသော အခြေအနေတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဤနေရာသည် မတ်တပ်ရပ်ခြင်း၊ လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ပြေးခြင်းအတွင်း ကိုယ်အလေးချိန်ကို ထောက်ပံ့ပေးရန်နှင့် အားကို ဖြန့်ဝေပေးရန် ကူညီသည်။ တင်းကျပ်လာခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းလာခြင်း ဖြစ်ပါက အနားယူပြီးနောက် လှုပ်ရှားမှု ပြန်စသည့်အချိန်တွင် အထူးသဖြင့် ခြေခုံ သို့မဟုတ် ခြေဖဝါးအောက်ပိုင်း၌ နာကျင်မှု ဖြစ်စေသည်။

လူအများစုက ၎င်းကို “plantar fasciitis” ဟု ခေါ်ကြသော်လည်း ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအရ များသောအားဖြင့် plantar fascia ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် ဆက်နွှယ်နေပြီး အလုပ်လုပ်နေသော လူကြီးများနှင့် ခြေထောက်ကို အလွန်အမင်း အသုံးပြုရသူများတွင် ခြေခုံးနာခြင်း၏ အဖြစ်များသော အကြောင်းရင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။

Plantar fasciitis ကို ညွှန်ပြသော လက္ခဏာများမှာ အဘယ်နည်း?

အဖြစ်များသော လက္ခဏာများမှာ -

- ခြေခုံး သို့မဟုတ် ခြေဖဝါးအောက်ပိုင်း နာကျင်ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် နိုးထပြီးနောက် ပထမခြေရာလှမ်းချိန်တွင်

- အချိန်ကြာကြာ ထိုင်ပြီးနောက် မတ်တပ်ရပ်၍ လမ်းလျှောက်ရာတွင် နာကျင်ခြင်း

- အချိန်ကြာကြာ မတ်တပ်ရပ်ခြင်း သို့မဟုတ် လမ်းလျှောက်ပြီးနောက် နာကျင်မှု ပိုမိုဆိုးရွားလာခြင်း

- ခြေခုံအောက်ပိုင်းကို ဖိနှိပ်သောအခါ နာကျင်တတ်ခြင်း

- ခြေဖဝါး သို့မဟုတ် ခြေသလုံးကြွက်သားများ တင်းကျပ်နေသလို ခံစားရခြင်း

အချို့သူများတွင် နာကျင်မှု အဆက်မပြတ် မရှိနိုင်သော်လည်း လမ်းစလျှောက်ချိန် သို့မဟုတ် လမ်းအများကြီးလျှောက်ခြင်း၊ လေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ခြင်း၊ အချိန်ကြာကြာ မတ်တပ်ရပ်ခြင်း စသည့် အလွန်အမင်း အသုံးပြုမှုနောက်တွင် ချွန်ထက်သော နာကျင်မှုကို ခံစားရနိုင်သည်။

Plantar fasciitis ကို မည်သို့ကုသသနည်း?

ကုသမှုသည် အများအားဖြင့် ခွဲစိတ်မှုမလိုသော နည်းလမ်းများဖြင့် စတင်သည်။ ဆရာဝန်များသည် ရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှု၊ ကြာချိန်နှင့် တစ်ဦးချင်းစီ၏ အန္တရာယ်အချက်များကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားမည်ဖြစ်သည်။

1) အနားယူပြီး ခြေခုံးကို ထိခိုက်စေသော လှုပ်ရှားမှုများ လျှော့ချခြင်း

နာကျင်မှု ပြင်းထန်နေချိန်တွင် ပြေးခြင်း၊ ခုန်ခြင်း၊ အချိန်ကြာကြာ လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် အချိန်ကြာကြာ မတ်တပ်ရပ်ခြင်းကဲ့သို့ ထပ်ခါတလဲလဲ ကိုယ်အလေးချိန်တင်သော လှုပ်ရှားမှုများကို လျှော့ချပါ။ ခြေထောက်ကို အလွန်အမင်း အသုံးပြုခြင်းသည် ရောင်ရမ်းမှုကို ပိုဆိုးစေပြီး နာတာရှည် ဖြစ်စေနိုင်သည်။

အနားယူခြင်းဆိုသည်မှာ လုံးဝ မလျှောက်ခြင်း မဟုတ်ဘဲ လက္ခဏာများကို ဖြစ်စေသော လှုပ်ရှားမှုများကို လျှော့ချပြီး ပြန်လည်ကောင်းမွန်နေစဉ် ဘဝနေထိုင်မှုပုံစံကို သင့်လျော်စွာ ပြောင်းလဲခြင်းကို ဆိုလိုသည်။

2) ဖိနပ်နှင့် ကိုယ်အလေးချိန် ဖြန့်ဝေမှုကို ပြင်ဆင်ခြင်း

ဖိနပ်သည် plantar fasciitis လက္ခဏာများအပေါ် အလွန်အရေးကြီးသည်။ ပါးလွှာပြီး မာသော ခြေဖဝါးပေါ်ဝတ်ဖိနပ်များ သို့မဟုတ် ခုံးထောက်ပံ့မှု မရှိသော ဖိနပ်များသည် ခြေခုံးပေါ် ဖိအားကို တိုးစေနိုင်သည်။

ဖိနပ်တွင် -

- လုံလောက်သော တုန်ခါမှုစုပ်ယူနိုင်စွမ်း ရှိရမည်

- ခြေခုံးကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်ရမည်

- အလွန်ပြားချပ်မနေသင့်

- သက်တောင့်သက်သာရှိပြီး ခြေဖွဲ့စည်းပုံနှင့် ကိုက်ညီရမည်

အချို့အတွက် သင့်လျော်သော ဖိနပ်သို့ အစောပိုင်းတွင် ပြောင်းလဲခြင်းက နာကျင်မှုကို သိသိသာသာ လျှော့ချပေးနိုင်သည်။

3) Plantar fascia နှင့် ခြေသလုံးကြွက်သားများကို ဆန့်ထုတ်ခြင်း

Plantar fasciitis ရှိသူအများအပြားတွင် plantar fascia နှင့် ခြေသလုံးကြွက်သားများ တင်းကျပ်နေတတ်သည်။ သင့်တော်သော stretching သည် ကုသမှု၏ အရေးကြီးသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်သည်။

အဖြစ်များသော ဥပမာများတွင် -

- ခြေသလုံးဆန့်ထုတ်လေ့ကျင့်ခန်းများ

- အိပ်ရာမှ မထခင် plantar fascia ကို ဆန့်ထုတ်ခြင်း

- ဘောလုံး သို့မဟုတ် roller ကို အသုံးပြု၍ ခြေဖဝါးအောက်ပိုင်းကို နူးညံ့စွာ နှိပ်နယ်ခြင်း

ပုံမှန် လေ့ကျင့်ခြင်းသည် တင်းကျပ်မှုကို လျှော့ချရန် ကူညီပြီး မနက်ပိုင်း ပထမခြေရာလှမ်းချိန် နာကျင်မှုကိုလည်း လျော့နည်းစေနိုင်သည်။

4) ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံး

လက္ခဏာများ ဆက်လက်တည်ရှိနေပါက သို့မဟုတ် နာကျင်မှုကြောင့် လမ်းလျှောက်ရာတွင် ထိခိုက်ပါက ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံး အထောက်အကူဖြစ်နိုင်သည်။ ကုသမှုတွင် ပါဝင်နိုင်သည်များမှာ -

- Stretching နှင့် strengthening muscle အစီအစဉ်များ

- မှန်ကန်သော ကိုယ်အလေးချိန် ဖြန့်ဝေမှု လေ့ကျင့်ပေးခြင်း

- ခြေဖဝါးနှင့် ခြေသလုံးရှိ တင်းကျပ်မှု လျှော့ချခြင်း

- ဆရာဝန် သို့မဟုတ် ကုထုံးပညာရှင်က သင့်တော်သည်ဟု သတ်မှတ်သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးကိရိယာများ အသုံးပြုခြင်း

ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးသည် လက္ခဏာများသာမက ပြန်လည်ဖြစ်ပွားစေနိုင်သော အပြုအမူများကိုပါ ကိုင်တွယ်ကူညီပေးသည်။

5) နာကျင်မှုနှင့် ရောင်ရမ်းမှု လျှော့ချရန် ဆေးဝါးအသုံးပြုခြင်း

အချို့ကိစ္စများတွင် ပြင်းထန်သော လက္ခဏာများအတွင်း နာကျင်မှုနှင့် ရောင်ရမ်းမှု လျှော့ချရန် ဆရာဝန်က ဆေးဝါးများ ပေးနိုင်သည်။ ဆေးဝါးအသုံးပြုမှုသည် ဆရာဝန်၏ စောင့်ကြည့်မှုအောက်တွင်သာ ဖြစ်သင့်ပြီး အထူးသဖြင့် gastritis, ကျောက်ကပ်ရောဂါ ရှိသူများ သို့မဟုတ် အချို့ဆေးများ သောက်သုံးနေသူများတွင် အထူးဂရုပြုရမည်။

6) ခြေခေါင်းအကာများ (heel pads) ကဲ့သို့ အထောက်အပံ့ပစ္စည်းများ အသုံးပြုခြင်း

အချို့လူနာများသည် အောက်ပါအထောက်အပံ့ပစ္စည်းများမှ အကျိုးရှိနိုင်သည် -

- Heel pads

- Arch supports

- ခြေဖဝါးပေါ် ဖိအားကို ဖြန့်ဝေပေးသော ကိရိယာများ

ဤပစ္စည်းများသည် ထိခိုက်မှုကို လျှော့ချပေးပြီး လမ်းလျှောက်ရာတွင် ပိုမိုသက်တောင့်သက်သာ ဖြစ်စေသော်လည်း ခြေဖွဲ့စည်းပုံနှင့် လက္ခဏာ၏ အကြောင်းရင်းနှင့် ကိုက်ညီအောင် ရွေးချယ်သင့်သည်။

7) နာတာရှည် အခြေအနေများအတွက် လုပ်ငန်းစဉ်များ သို့မဟုတ် ထပ်ဆောင်းကုသမှုများ

ကိုယ်တိုင်စောင့်ရှောက်မှုကို အချိန်တစ်ခုကြာ စမ်းသပ်ပြီးနောက် မတိုးတက်ပါက သို့မဟုတ် လက္ခဏာများ နာတာရှည် ဖြစ်နေပါက ဆရာဝန်သည် တစ်ဦးချင်းစီအခြေအနေအပေါ် မူတည်၍ အောက်ပါကဲ့သို့ ထပ်ဆောင်းကုသမှုများကို စဉ်းစားနိုင်သည် -

- အထူးပြုလုပ်ငန်းစဉ်များ

- ပြန်လည်ထူထောင်ရေး သို့မဟုတ် အရိုးအထူးကု ဆရာဝန်များ၏ ကုသမှု

- ပါဝင်ကူညီနေသော အခြားအကြောင်းရင်းများအတွက် စိစစ်အကဲဖြတ်ခြင်း

အဓိကအချက်မှာ ခြေခုံးနာခြင်းသည် အမြဲတမ်း plantar fasciitis ကြောင့်သာ မဟုတ်နိုင်သဖြင့် သင့်လျော်သော အကဲဖြတ်မှုမရှိဘဲ ပစ္စည်းများဝယ်ယူခြင်း သို့မဟုတ် ကုသမှုကို အလွန်ကြာရှည်စွာ ဆက်လုပ်နေခြင်း မပြုရန် ဖြစ်သည်။

Plantar fasciitis ကို ကိုယ်တိုင်ပျောက်ကင်းနိုင်သလား? ဘယ်လောက်ကြာမလဲ?

Plantar fasciitis အများစုသည် လှုပ်ရှားမှု လျှော့ချခြင်း၊ ဖိနပ်ပြောင်းလဲခြင်း၊ ခြေဖဝါးဆန့်ထုတ်ခြင်းနှင့် ပုံမှန် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးကဲ့သို့ သင့်တော်သော အစောပိုင်းစောင့်ရှောက်မှုဖြင့် ကောင်းမွန်လာနိုင်သည်။

သို့သော် ပြန်လည်ကောင်းမွန်ရန် အချိန်ကွာခြားနိုင်သည်။ အချို့မှာ ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်အတွင်း ကောင်းမွန်လာနိုင်သော်လည်း အချို့မှာ လအနည်းငယ် ကြာနိုင်သည်၊ အထူးသဖြင့် အချိန်ကြာကြာ မတ်တပ်ရပ်ခြင်း၊ ကိုယ်အလေးချိန် အလွန်များခြင်း သို့မဟုတ် မသင့်လျော်သော ဖိနပ်ကဲ့သို့ ဆိုးရွားစေသော အချက်များ ဆက်လက်ရှိနေပါက ပိုမိုကြာနိုင်သည်။

မည်သည့်အချိန်တွင် ဆရာဝန်ကို တွေ့သင့်သနည်း?

Plantar fasciitis သို့မဟုတ် ခြေခုံးနာခြင်း ရှိပြီး လက္ခဏာများ မတိုးတက်ပါက သင့်တော်သော အကဲဖြတ်မှုအတွက် ဆရာဝန်ကို တွေ့သင့်သည်၊ အထူးသဖြင့် အောက်ပါအခြေအနေများရှိပါက -

- ရက်သတ္တပတ်များစွာ ကြာရှည်နေသော ခြေခုံးနာကျင်မှု

- လမ်းလျှောက်ရန် ခက်ခဲစေသည့် ပြင်းထန်နာကျင်မှု သို့မဟုတ် ခြေရာတိုင်းတွင် နာကျင်မှု

- ကိုယ်တိုင်စောင့်ရှောက်မှုဖြင့်ပင် မတိုးတက်ခြင်း

- အလုပ်၊ လမ်းလျှောက်ခြင်း သို့မဟုတ် နေ့စဉ်ဘဝကို ထိခိုက်စေသော နာကျင်မှု

- ရောင်ရမ်းခြင်း၊ နီရဲခြင်း၊ အပူရှိခြင်း သို့မဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်လောက်အောင် ပြင်းထန်သော နာကျင်မှု

- tendonitis, tendon tears, stress fractures သို့မဟုတ် ခြေဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ ပြဿနာများကဲ့သို့ plantar fasciitis မဟုတ်သော အခြားအကြောင်းရင်းများ ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သံသယရှိခြင်း

ဆရာဝန်ကို တွေ့ခြင်းဖြင့် ခြေခုံးနာကျင်မှုသည် တကယ်ပင် plantar fasciitis ကြောင့်ဖြစ်မဖြစ်ကို သတ်မှတ်နိုင်ပြီး အထူးသဖြင့် နာတာရှည် သို့မဟုတ် ရှုပ်ထ