ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း၊ အဆုတ်ကင်ဆာနှင့် ဆေးလိပ်နှင့် ဆက်နွှယ်သော ကျန်းမာရေးအန္တရာယ်များကို သင် သိထားသင့်သည်

ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် မိနစ်တိုင်း ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော ရောဂါများကြောင့် လူ ၆ ဦး သေဆုံးနေသည်

ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော ရောဂါများကြောင့် နှစ်စဉ် ခန့်မှန်းခြေ အသက် ၁၉,၅၄၂ ခန့် ဆုံးရှုံးနေသည်။

ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် ဆေးလိပ်သောက်သုံးမှုကြောင့် နေ့စဉ် ခန့်မှန်းခြေ သေဆုံးမှု ၅၄,၅၁၂ ခု ဖြစ်ပေါ်နေသည်။

စီးကရက်သောက်ခြင်းသည် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အင်္ဂါစနစ်များစွာကို ကျယ်ပြန့်သော ဆိုးကျိုးများဖြစ်စေသည်။ ဆေးလိပ်မီးခိုးတွင် အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေသော ပစ္စည်းများ အများအပြား ပါဝင်ပြီး ၎င်းသည် ဆေးလိပ်သောက်သူများသာမက secondhand smoke နှင့် ထိတွေ့သူများကိုလည်း ထိခိုက်စေကာ ရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်သည့် ရေရှည်အန္တရာယ်ကို တိုးမြှင့်စေသည်။

ရေရှည်ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းသည် ပြင်းထန်သော ရောဂါများနှင့် ကျန်းမာရေးပြဿနာများစွာကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ အဆုတ်ကင်ဆာသည် ဆေးလိပ်သုံးစွဲမှုနှင့် ဆက်နွယ်သော အဖြစ်များဆုံး malignancies များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။

ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ကင်ဆာအမျိုးအစားများမှာ မည်သည့်အရာများနည်း?

ဆေးလိပ်မီးခိုးသည် စီးကရက်များ၏ အဓိက carcinogenic အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သည်။

စီးကရက်တစ်လိပ်တွင် ဓာတုပစ္စည်း ၇,၀၀၀ ကျော် ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့အနက် ခန့်မှန်းခြေ ၇၀ ခုကို ကင်ဆာဖြစ်စေသော ပစ္စည်းများအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုထားသည်။

- အဆုတ်ကင်ဆာ

- ပါးစပ်ကင်ဆာ

- လည်ချောင်းကင်ဆာ

- အစာမျိုပြွန်ကင်ဆာ

- အစာအိမ်ကင်ဆာ

- ကျောက်ကပ်ကင်ဆာ

- ဆီးအိမ်ကင်ဆာ

- သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ

- Hepatocellular carcinoma

- Leukemia

- Hepatic cancer

- အူမကြီးနှင့် အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်းကင်ဆာ

ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော အဆုတ်ကင်ဆာ၏ သတိပေးလက္ခဏာများမှာ မည်သည့်အရာများနည်း?

အဆုတ်ကင်ဆာ၏ လက်တွေ့လက္ခဏာများကို အုပ်စု ၂ ခုအဖြစ် ခွဲခြားနိုင်သည်- အသက်ရှူလမ်းကြောင်းစနစ်ကို တိုက်ရိုက်သက်ရောက်သော လက္ခဏာများနှင့် အခြားအင်္ဂါများကို သက်ရောက်သော systemic manifestations များ ဖြစ်သည်။

- မပျောက်မကင်း ဆက်တိုက်ချောင်းဆိုးခြင်း သို့မဟုတ် hemoptysis

- wheezing ပါဝင်သော dyspnea

- အသက်ရှူစဉ် ရင်ဘတ်နာကျင်မှု

- pulmonary inflammation နှင့်ဆက်နွယ်သော ဖျားခြင်း

Systemic manifestations များတွင် ပါဝင်နိုင်သည်မှာ-

 - အသံဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် အသံအရည်အသွေး ပြောင်းလဲခြင်း

- အရိုးနာကျင်မှု

- လက်မောင်းအပေါ်ပိုင်း အားနည်းခြင်း

- ကိုယ်အလေးချိန်လျော့ခြင်း

- လက်ချောင်းအဆုံးများ ကြီးထွားခြင်း (digital clubbing)

ဤလက္ခဏာများကို ခံစားနေရသူများသည် အမြန်ဆုံး ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ စစ်ဆေးမှုခံယူသင့်သည်။ စောစီးစွာ ရောဂါရှာဖွေခြင်းဖြင့် အချိန်မီ ကုသမှုရရှိစေပြီး လက်တွေ့ရလဒ်များကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေနိုင်သည်။

ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော ကင်ဆာကို မည်သို့ကုသနိုင်သနည်း?

ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော ကင်ဆာများအပြင် အခြား malignancies များ၏ စီမံခန့်ခွဲမှုသည် ရောဂါအဆင့်၊ အကျိတ်ပျံ့နှံ့မှု အတိုင်းအတာနှင့် လူနာအလိုက် အခြားအချက်များပေါ် မူတည်သည်။ အကောင်းဆုံး ကုသမှုရလဒ်ရရှိရန် လူနာနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအဖွဲ့တို့ ပူးပေါင်း၍ ကုသမှုဆုံးဖြတ်ချက်များ ချမှတ်သင့်သည်။

ကင်ဆာအတွက် ကုသမှုရွေးချယ်စရာများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်-

- Surgical Resection

Surgical resection သည် အစောပိုင်းအဆင့် ကင်ဆာအတွက် အဓိကကုသမှုနည်းလမ်းဖြစ်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်တွင် ရောဂါတိုးတက်မှုကို ကာကွယ်ရန် အကျိတ်ကို အပြည့်အစုံ ဖယ်ရှားသည်။ ခွဲစိတ်စီမံရာတွင် အင်္ဂါလုပ်ဆောင်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် ခွဲစိတ်ပြီးနောက် ပြဿနာများကို လျှော့ချခြင်းကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရသည်။

- Chemotherapy

Chemotherapy သည် malignant cells များ၏ ကြီးထွားမှုကို ဟန့်တားရန် သို့မဟုတ် ကင်ဆာဆဲလ်များကို ဖျက်ဆီးရန် cytotoxic medications များကို အသုံးပြုခြင်းဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်း အခြားအစိတ်အပိုင်းများသို့ ပျံ့နှံ့နိုင်စွမ်းကို လျှော့ချပေးသည်။

- Radiation Therapy

Radiation therapy သည် စွမ်းအင်မြင့် ionizing radiation ကို အသုံးပြု၍ malignant cells များကို ဖျက်ဆီးသည့် ကုသမှုနည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ radiation နည်းပညာတိုးတက်လာခြင်းကြောင့် ကုသမှုတိကျမှု ပိုမိုကောင်းမွန်လာပြီး အကျိတ်ကို ပိုမိုတိကျစွာ ပစ်မှတ်ထားနိုင်ကာ အနီးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ပုံမှန်တစ်ရှူးများ ပျက်စီးမှုကို လျှော့ချပြီး adverse effects များကိုလည်း နည်းပါးစေသည်။

- Hyperthermia Therapy

Hyperthermia therapy သည် malignant cells များပေါ်သို့ အပူကို အသုံးပြုသည့် ကုသမှုနည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး DNA ပျက်စီးမှုကို ဖြစ်စေသည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်သည် ကင်ဆာဆဲလ်များ၏ ပွားများမှုကို တားဆီးကာ အကျိတ်ကြီးထွားမှုကို ဖိနှိပ်ပြီး ကင်ဆာဆဲလ်သေဆုံးမှုကို မြှင့်တင်ပေးသည်။

 

 

ကိုးကားချက်:

Chivamitra Cancer Hospital ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း၊ အဆုတ်ကင်ဆာနှင့် ဆေးလိပ်နှင့်ဆက်နွယ်သော ကျန်းမာရေးအန္တရာယ်များကို သင်သိထားသင့်သည်