အူလမ်းကြောင်း မိုက်ခရိုဘိုင်အိုတာကို ဂရုစိုက်ခြင်းဖြင့် ရှောင်ရှားနိုင်သော ရောဂါအုပ်စု ၅ မျိုး

အူအတွင်းတွင် မိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်ဇမ် (microorganisms) အမျိုးအစား ၁,၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး စုစုပေါင်းအရေအတွက်မှာ ၁၀၀ ထရီလီယံကျော် ရှိသည်။ ၎င်းတို့သည် အဓိကအားဖြင့် ဘက်တီးရီးယား၊ ဖန်ဂိုင် (fungi) နှင့် ယီစ် (yeast) တို့ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ အမျိုးအစားတစ်ခုချင်းစီသည် ကျွန်ုပ်တို့၏ကိုယ်ခန္ဓာနှင့် အပြန်အလှန် အကျိုးရှိသော ဆက်ဆံရေးဖြင့် အစာချေစနစ်အတွင်း နေထိုင်ကြသည်။ လူတစ်ဦးစီတွင် ဤမိုက်ခရိုအော်ဂဲနစ်ဇမ်များ၏ ပုံစံနှင့် ပမာဏမှာ ဆင်တူသော်လည်း မည်သူ့၏ gut microbiota မဆို တိတိကျကျ တူညီခြင်း မရှိပါ။ ဤအရာကို လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ gut microbiota ၏ ထူးခြားသော ဟန်ချက်ညီမှုဟု ခေါ်သည်။

အူလမ်းကြောင်းကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ခြင်းသည် gut microbiota ၏ ကျန်းမာသော ဟန်ချက်ညီမှုမှ ရရှိပြီး ၎င်းသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးနှစ်ခုလုံးကို ထောက်ပံ့ပေးသည်။ gut microbiota ၏ ဟန်ချက်ညီမှုကို ဂရုစိုက်ခြင်းဖြင့် ရှောင်ရှားနိုင်သော ရောဂါအုပ်စု ၅ ခုမှာ အောက်ပါအတိုင်းဖြစ်သည်-

၁. မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော အာဟာရဓာတ်များ ချို့တဲ့ခြင်းကြောင့် ဖြစ်သော ရောဂါများ

gut microbiota အမျိုးအစားများစွာသည် အစာချေဖျက်ရန်နှင့် အာဟာရစုပ်ယူမှုကို ထောက်ပံ့ရန် အတူတကွ လုပ်ဆောင်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ဗီတာမင်အမျိုးမျိုး၊ ဟော်မုန်းများ၊ neurotransmitters များနှင့် အချို့သော အရေးကြီး amino acids များကဲ့သို့ အကျိုးရှိသော ပစ္စည်းများစွာကိုလည်း ထုတ်လုပ်ပေးသည်။ ထို့ကြောင့် gut microbiota ၏ ဟန်ချက်ညီမှု ပျက်ယွင်းပါက ကိုယ်ခန္ဓာလိုအပ်သော မရှိမဖြစ် ပစ္စည်းအချို့ ချို့တဲ့သွားနိုင်ပြီး ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် စိတ်ကျန်းမာရေး ပြဿနာများ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

၂. အဝလွန်ခြင်း သို့မဟုတ် ကိုယ်အလေးချိန်လွန်ကဲခြင်း

gut microbiota ၏ ဟန်ချက်ညီမှု ပြောင်းလဲခြင်းသည် အဝလွန်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆီးချိုရောဂါ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်၊ အကြောင်းမှာ gut microbiota ၏ လုပ်ဆောင်ချက်သည် အဆီစုဆောင်းမှု၊ ဂလူးကို့စ်ဇီဝကမ္မဖြစ်စဉ်နှင့် ဗိုက်ဆာစေသော ဟော်မုန်းများအပေါ် ကိုယ်ခန္ဓာ၏ တုံ့ပြန်မှုကို သက်ရောက်မှုရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။

၃. ကိုယ်ခံအားစနစ် မိမိကိုယ်ကို တိုက်ခိုက်သော ရောဂါများ

ဤအုပ်စုတွင် ရောဂါ သို့မဟုတ် အခြေအနေ ၈၀ ကျော် ရှိသည်။ ၎င်းတို့သည် ကျွန်ုပ်တို့၏ immune system သည် မိမိ၏ ကိုယ်ပိုင် ဆဲလ်များ၊ တစ်ရှူးများ သို့မဟုတ် အင်္ဂါများကို တိုက်ခိုက်သောအခါ ဖြစ်ပေါ်သည်။ အကြောင်းရင်းအများစုသည် gut microbiota မညီမျှမှုနှင့် ဆက်နွှယ်နေပြီး ၎င်းသည် ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် အူလမ်းကြောင်းအလွှာ၏ permeability တိုးလာခြင်းကို ဖြစ်စေသည်။ ၎င်းကို leaky gut ဟုလည်း ခေါ်သည်။ ယင်းသည် သွေးထဲတွင် hyperactive immune အခြေအနေကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး immune system က မိမိ၏ တစ်ရှူးများကို တိုက်ခိုက်စေနိုင်သည်။ ဤအုပ်စုရှိ ရောဂါများအနက် ဥပမာများမှာ SLE, psoriasis, rheumatoid arthritis, diabetes (type 2), thyroid disease, Alzheimer’s disease နှင့် အခြားများ ပါဝင်သည်။

၄။ ဦးနှောက်နှင့် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ မူမမှန်မှုများ

အစာချေစနစ်တွင် Enteric Nervous System သို့မဟုတ် ENS ဟု ခေါ်သော ကိုယ်ပိုင်အာရုံကြောစနစ် ရှိသည်။ ၎င်းတွင် အာရုံကြောဆဲလ် ၁၀၀ သန်းကျော် ပါဝင်ပြီး ဦးနှောက်မှ အမိန့်များကို မလိုက်နာဘဲ အလိုအလျောက် လုပ်ဆောင်သည်။ သို့သော် ENS သည် အူဘက်တီးရီးယားများက ထုတ်လုပ်သော serotonin နှင့် dopamine ကဲ့သို့ ဓာတုပစ္စည်းများမှတစ်ဆင့် ဦးနှောက်လုပ်ဆောင်ချက်ကို လှုံ့ဆော်နိုင်သည်။ ဦးနှောက်တွင် ဤပစ္စည်းများ မလုံလောက်ပါက စိတ်ဓာတ်ကျခြင်းနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုကို ကိုင်တွယ်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

၅။ ကင်ဆာ

gut microbiota မညီမျှခြင်းသည် အူအတွင်းနှင့် ကိုယ်ခန္ဓာတစ်ခုလုံးတွင် ရောင်ရမ်းခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး colon cancer, breast cancer, liver cancer နှင့် အခြားကင်ဆာများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် သင့်၏ gut microbiota ကို ကောင်းမွန်စွာ ဂရုစိုက်ပါက ကျန်းမာရေး ခိုင်မာစေပြီး ရောဂါများမှ ကာကွယ်နိုင်သည်။

 

ကိုးကားချက် :