ဓာတ်ပုံတောင့်အကြည့် (Echocardiogram): နှလုံးအူမြင်ကွင်းအာရုံပြု အကျိုးကျေးဇူးများ

နှလုံးသည် ခန္ဓာကိုယ်တစ်လျှောက်သို့ သွေးကိုစီးဆင်းစေတာကို နေ့ရက်လုံး ၂၄ နာရီ မရပ်ဘဲ အစဉ်အမြဲ လုပ်ကိုင်နေသော ခန္ဓာကိုယ်အရေးကြီးအင်္ဂါတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဒါပေမယ့်၊ နှလုံးသည် ထိရောက်စွာ လုပ်ကိုင်နေနရာတွင်ဖွယ်ရာ လျှို့ဝှက်အကျိူးရှိမှုမရှိကြောင်းကို မည်သို့ သိနိုင်မည်နည်း။ နှလုံးရောင်ပြန် (echocardiogram) သို့မဟုတ် နှလုံး ultrasound သည် နှလုံး၏ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် လုပ်ဆောင်မှုကို အချိန်နဲ့တပြေးညီ ကိုယ်တိုင်မြင်နိုင်စေသော ဆေးဘက်ပညာနည်းပညာတစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် နှလုံးကြွက်သား၊ နှလုံးအမြည်းများနှင့် သွေးစီးဆင်းမှုတို့ကို အသေးစိတ်တိုင်းတာသုံးသပ်နိုင်စေသည်။ ၎င်းက နောက်လာမည့်ကာလတွင် ရောဂါလက္ခဏာများ မတိုးမတက်ခင် မှန်ကန်မှုမရှိသောအခြေအနေများနှင့် အန္တရာယ်ရှိမှုများကို စောင့်ကြည့်ဖော်ထုတ်နိုင်သည့်အတွက် သင့်လျော်သော ကာကွယ်ပြုစောင့်ရှောက်မှုအစီအစဉ်များ စောင့်ကြည့်ရေးနိုင်စေသည်။

 

Cardiac Echo ဆိုတာဘာလဲ? ဘာကြောင့် နှလုံးရောဂါစစ်ဆေးပုံအတိအကျဆုံးနည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခံရတာလဲ?

Cardiac echo (echocardiogram) ဆိုတာ မြင့်မားသောကြိမ်နှုန်းရှိအသံလှိုင်း (ultrasound) ကိုအသုံးပြု၍ နှလုံးကို စစ်ဆေးသည့် ရောဂါရှာဖွေခြင်းစမ်းသပ်မှုတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ အဆိုပါအသံလှိုင်းများကို ရင်ဘတ်နံရံမှတဆင့် နှလုံးသို့ ထုတ်လွှင့်ပြီး ပြန်လာသည့် signals များကို ကွန်ပျူတာအရွက်ပေါ်တွင် လှုပ်ရှားသည့်ပုံရိပ်များအဖြစ် ချိတ်ဆက်ပြသသည်။

ဤနည်းလမ်းသည် နှလုံးအတွင်းဖွဲ့စည်းခန်းများ၊ အရွယ်အစား၊ ချုပ်ညှပ်မှုနှင့် သွေးစီးဆင်းမှုစသည်တို့ကို အသေးစိတ်သုံးသပ်ချက် ပေးနိုင်စေသည်။ ၎င်းသည် သားအရေတခွဲ(Non-invasive procedure)ဖြစ်ပြီး လူနာသည် မည်သည့်အနာတာလည်းမခံနှင့် သွေးမထုတ်၊ ရောင်ခြည်လည်းမရှိသည်။

ထို့ကြောင့် echocardiography သည် နှလုံးရောဂါစစ်ဆေးခြင်းနှင့် ရောဂါရှာဖွေခြင်းတွင် ခေတ်သစ်ဆေးပညာအတိအကျဆုံး၊ ယုံကြည်စိတ်ချရဆုံးနည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။

 

Echocardiogram ကို မည်သို့လုပ်ဆောင်သလဲ?

Echocardiogram သည် အသံလှိုင်း (ultrasound) ကိုအသုံးပြု၍ ၂-မိတျ(MD) သို့မဟုတ် ၃-မိတျ(MD) ပုံရိပ်များကို နှလုံးမှ ထုတ်ပေးသည်။ ဤပုံရိပ်များသည် ဆရာဝန်များအား နှလုံး၏ အဓိကအစိတ်အပိုင်းများကို အတိအကျ သုံးသပ်ခွင့်ပေးသည်။ ထိုအစိတ်အပိုင်းများမှာ-

 

နှလုံးခန်းများ၏ အရွယ်အစားနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံ စစ်ဆေးခြင်း (Heart Chambers)

Echocardiography ဖြင့် ဆရာဝန်များအနေဖြင့် နှလုံးခန်း၄ခန်းလုံး၏ အရွယ်အစားနှင့် ဖွဲ့စည်းပုံကိုအသေးစိတ်မြင်နိုင်ကာ သာမန်ရှိ/ မရှိ သို့မဟုတ် ပုံမှန်မဟုတ်မှုများရှိ/ မရှိ ကို သုံးသပ်နိုင်သည်။ enlarged heart (နှလုံးကြီးခြင်း) သို့မဟုတ် နှလုံးနံရိုးထူလာခြင်းတို့သည် နှလုံးသည် ကြာရွည်စွာ အလွန်အကျွံလုပ်ကိုင်နေရမှုကြောင့်ဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုသတင်းအချက်အလက်များသည် စိတ်နေစိတ်ထားနှင့် သက်ဆိုင်သောရောဂါများ၊ သို.တိုးတက်နေသော သွေးတိုးရောဂါ လက္ခဏာများသုံးသပ်ရာတွင် အရေးကြီးသည်။

 

နှလုံးအမြည်းလုပ်ဆောင်ချက်သုံးသပ်ခြင်း (Heart Valves)

Heart valves သည် သွေးစီးဆင်းမှု လမ်းကြောင်းသတ်မှတ်ခြင်းတွင် အရေးကြီးသည့်အခန်းကဏ္ဍယူသည်။ Echocardiogram ဖြင့် ဆရာဝန်များသည် အမြည်းတစ်ခုချင်းစီ ရှင်းလင်းစွာ ဖွင့်ပိတ်မှုလုပ်ဆောင်ချက်ကို စောင့်ကြည့်နိုင်ပြီး သာမန်လုပ်ဆောင်နေနာ.မနာ. သုံးသပ်နိုင်သည်။ Valve regurgitation (အမြည်းယိုစိမ့်ခြင်း) သို့မဟုတ် Valve stenosis (အမြည်းကျဉ်းခြင်း) ကဲ့သို့သော သိသာထင်ရှားသောအခြေအနေများကိုလည်း ထင်ရှားစွာ ဖော်ထုတ်နိုင်သည်။ မကုသရင် နှလုံးလုပ်ဆောင်ချက်ကို ဒါဏ်ရာပေးနိုင်သည်။

 

ပေါင်ချခံနိုင်စွမ်း တိုင်းတာခြင်း (Ejection Fraction - EF)

Ejection fraction (EF) သည် သွေးကို ခန္ဓာကိုယ်တစ်လျှောက်သို့ ပို့ဆောင်နိုင်မှု ထိရောက်မှုကို တိုင်းတာဖော်ထုတ်ရာတွင် အဓိကသုံးသပ်ချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ Echocardiogram ဖြင့် ယင်းတန်ဖိုးကိုတွက်ချက်နိုင်ပြီး ဆရာဝန်သည် နှလုံးကြွက်သားလုပ်ဆောင်ချက်ကိုသုံးသပ်နိုင်သည်။ EF သည် ပုံမှန်ထက်နိမ့်နေလျှင် နှလုံးဖွဲ့စည်းမှု အားနည်းလာနိုင်ပြီး ပိုမိုစောင့်ကြည့်/ကုသရန်လိုအပ်စတတ်သည်။

 

သွေးကြဲ (Blood Clots), တုပ်ကွေး (Tumors) နှင့် နှလုံးကြွက်သားနံရံ ပုံမှန်မဟုတ်မှုများ ရှာဖွေဖော်ထုတ်ခြင်း

Echocardiography ဖြင့် နှလုံးအတွင်းသွေးကြဲ, tumor, သို့မဟုတ် pericardial sac (pericardial effusion) တို့ကဲ့သို့သော ပုံမှန်မဟုတ်အခြေအနေများကို သိရှိနိုင်သည်။ ၎င်းသည် နှလုံးအလုပ်လုပ်မှုကို ထိခိုက်စေနိုင်သလို, ဆိုးရွားမှုများစေနိုင်သည်။ စောင့်ကြည့်ခြင်းနှင့် သင့်လျော်သောကုသမှုများလည်း စောင့်ကြည့်နိုင်ပါသည်။

 

နှလုံးကျန်းမာရေးရှည်လျားစွာစီမံအတွက် Echocardiogram ၏ အကျိုးကျေးဇူးအထက်တန်း ၅ ချက်

Echocardiogram (cardiac echo) ကို ရောဂါလက္ခဏာရှိသူများသာမက၊ ရောဂါရှာဖွေခြင်း နှင့်ကြာရှည်ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုကို အထောက်အကူဖြစ်စေရန် လူနာများနှင့် ဆရာဝန်တို့၏ အထောက်အပံ့အဖြစ် ပါဝင်သည်။

 - ပိုမိုတိကျသည့် ရောဂါရှာဖွေခြင်း : ချစ်စက်သီးခြင်း/ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု အစဖြစ်ရင်းကို နှလုံးလုပ်ဆောင်ချက်အသေးစိတ်စစ်ဆေးကာ သတ်မှတ်ပေးနိုင်သည်။

 - ခြေစစ်ပြုပြင်/ခွဲစိတ်မှုမတိုင်ခင် အန္တရာယ်တွက်ချက်ခြင်း : ခြေစစ်/ခွဲစိတ်မှုမတိုင်ခင် နှလုံးပြင်ဆင်မှုအခြေအနေ ရှာဖွေကာ အန္တရာယ်တိုးစေနိုင်မှု လျှော့ချခြင်း

 - ကုသမှုပိုင်းထုတ်လွှင့်မှုကို စောင့်ကြည့်ခြင်း : ဆက်လက်ကုသမှု၏ ထိရောက်မှုကို တိုင်းတာနိုင်အောင် နှလုံးလုပ်ဆောင်ချက်ပြောင်းလဲမှုများ စောင့်ကြည့်ခြင်း

 - လေဖြတ်သေခံချက်လျော့ချနိုင်ခြင်း : သွေးကြဲ၍အန္တရာယ်ရှိသောသွေးကြို့ရောဂါများ စောင့်ကြည့်တွေ့ရှိနိုင်သည်။

 - ကြွင်းမဲ့ပညာနည်းပညာများနှင့်ထောက်ပံ့နိုင်ပါသည် : EECP (Enhanced External Counterpulsation) ကဲ့သို့သော ကြွင်းမဲ့ကုသမှု၊ သွေးစီးဆင်းမှုတိုးတက်အောင်၊ နှလုံးလုပ်ဆောင်ချက်အောင်မြင်မှုအတွက် အချက်အလက်တစ်ခုအနေနှင့် အသုံးချနိုင်သည်။

 

ဘယ်သူတွေ Echocardiogram လုပ်သင့်သလဲ? သာမန္မဟုတ်သောလက္ခဏာများကိုစောင့်ကြည့်ပါ

Echocardiogram (cardiac echo) သည် များပြားသောရောဂါလက္ခဏာရှိသူများအတွက်သာမျှမဟုတ်ပါ။ သတိပေးလက္ခဏာတစ်ခုခုရှိပါက, သို့မဟုတ် အောက်ပါအန္တရာယ်အုပ်စုအတွင်းဝင်ပါက စောင့်ကြည့်စစ်ဆေးရန် ဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းတိုင်ပြ

 - ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားစဉ် ရင့်ရှင်းသော ရင်သားနာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် အသက်ရှုမဝခြင်းရှိသူများ
လှေခါးတက်နေရင်း ပိုမိုမောနေလျှင် နှလုံးဓာတ်ခွဲမညီလာသည့် အနှိပ်ခံစားခြင်း သို့မဟုတ် သိသာသောဝမ်းသာအာနိသင်မရှိခြင်းသည် သင့်နှလုံးသည် ပုံမှန်ထက် သွေးမပို့နိုင်ကြောင်း အရေးကြီးဖြစ်နိုင်သည်။

 - စစ်ဆေးစဉ်တွင် ပုံမှန်မဟုတ်သော နှလုံးအသံများ (Heart Murmur) တွေ့ရခြင်း
ကျန်းမာရေးစစ်ဆေးမှုတွင် "heart murmur" ဖြစ်ပေါ်နေပါက, သည်သည်နှလုံးအမြည်းလုပ်ဆောင်ချက်မမှန်သည့်လက္ခဏာဖြစ်နိုင်သည်။ အချက်အလက်တိကျစွာနားလည်နိုင်ရန် Echocardiogram သည် ထိရောက်ဆုံးနည်းလမ်းဖြစ်သည်။

 - NCDs (Non-Communicable Diseases) — သွေးတိုးရောဂါ၊ ဆီးချိုနှင့် သွေးဆီချိုမြင့်, တို့ဖြင့် နှလုံးကျန်းမာရေးထိခိုက်ရသောသူများ
ဤရောဂါများသည် တိုက်ရိုက်နှလုံးကြွက်သားနှင့် သွေးကြောများထိခိုက်စေသည်။ ထို့အပြင် ခန္ဓာကိုယ်နာကျင်မြန်ခြင်း၊ နေ့စဉ်ဘဝအပေါ်သက်ရောက်မှုရှိပါက, သွားလည်ရောက်ယူရန် musculoskeletal clinic သို့သွားရမည်။ ၎င်းသည် ကြွက်သား-အရိုးကျုပ်နာနာခံမှု၊ နှလုံးပင်ပန်းခြင်းနှင့်ခွဲခြားနိုင်ဖို့ ဆရာဝန်တိုင်ပြပါ။

 

 

ဆောင်းပါးအကျဉ်းချုပ်

Echocardiogram (cardiac echo) သည် နှလုံး၏ဖွဲ့စည်းပုံ၊ လုပ်ဆောင်ချက်၊ နှလုံးကြွက်သား၊ နှလုံးအမြည်းတို့အပြင် သွေးစီးကြောင်းအစုံအလင်ကို စစ်ဆေးသည့် စုံလင်သော ရောဂါရှာဖွေမှုစနစ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းမှရရှိသောသတင်းအချက်အလက်သည် ရောဂါရှာဖွေမှု၊ ကုသမှုအစီအစဉ်ချမှုနှင့် ရေရှည်နှလုံးစောင့်ရှောက်မှု အသုံးဝင်သည်။

KLOSS Clinic တွင် အရိုး၊ အဆစ်နှင်း၊ ကြွက်သား နယ်ပယ်များကျွမ်းကျင်တဲ့ ခန္ဓာကိုယ်သုံးသပ်မှု အပြည့်အစုံလုပ်ဆောင်ပြီး ကုသမှု၊ လုပ်ငန်းစဉ် သို့မဟုတ် ပြန်လည်ထူထောင်မှုအစီစဉ်အရ စခန်းချိုးမူမတိုင်ခင် ကျန်းမာရေးအခြေအနေ စစ်ဆေးရေးကို အထူးအာရုံစိုက်ပါသည်။ Echocardiogram ရလဒ်အား ရရှိပါက ကျွန်ုပ်တို့၏ ဆေးဘက်ဝန်ထမ်းအဖွဲ့သည် နှလုံးနှင့် ကြွက်သားကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အသင့်ရှိမှုကိုထပ်ဆင့်သုံးသပ်၍ လူတစ်ဦးချင်းစီအတွက် အသင့်တော်ဆုံး၊ ယုံကြည်စိတ်ချရဆုံးနှင့် လိုအပ်ချက်ပြည့်မှီသော ပြုပြင်မှုများ ဆောင်ရွက်နိုင်ပါသည်။

 

 

 

ရင်းမြစ် : klosswellnessclinic