မကြာခဏ ဝမ်းလျှောခြင်းသည် နို့တွင်ပါဝင်သော လက်တိုစ် (Lactose) ကို မခံနိုင်ခြင်းကြောင့်သာ ဖြစ်သည်ဟု မဆိုလိုပါ

နွားနို့သောက်ပြီးနောက် မကြာခဏ ဝမ်းလျှောခြင်း သို့မဟုတ် အစာခြေမသက်သာမှုကို ခံစားရသူများသည် ၎င်းတို့မှာ lactose intolerance ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ယူဆနိုင်သည်။ လက္ခဏာများသည် များသောအားဖြင့် ယာယီဖြစ်ပြီး အသက်အန္တရာယ် မဖြစ်စေတတ်သောကြောင့် လူအများစုသည် ၎င်းတို့ကို လျစ်လျူရှုတတ်ကြသည်။

သို့သော်၊ ထပ်တလဲလဲ ဖြစ်ပေါ်သော ဝမ်းလျှောခြင်းသည် lactose intolerance တစ်ခုတည်းကြောင့်သာ မဟုတ်နိုင်ပါ။ ၎င်းသည် တဖြည်းဖြည်း ဖြစ်ပေါ်လာပြီး ရေရှည် လူနေမှုအရည်အသွေးကို ထိခိုက်စေသော အခြားအစားအစာမခံနိုင်မှု အမျိုးအစားများနှင့်လည်း ဆက်စပ်နိုင်သည်။

N Health ၏ ဤဆောင်းပါးတွင် lactose intolerance နှင့် အစားအစာအပေါ် နောက်ကျတုံ့ပြန်မှုများ၏ ကွာခြားချက်များကို ရှင်းပြထားသည်။

Lactose Intolerance နှင့် Food Intolerance

Lactose Intolerance

Lactose intolerance သည် နွားနို့နှင့် နို့ထွက်ပစ္စည်းများတွင် ပါဝင်သော သဘာဝသကြား lactose ကို ချေဖျက်ရန် လိုအပ်သည့် အင်ဇိုင်း lactase ကို ခန္ဓာကိုယ်မှ လုံလောက်စွာ မထုတ်လုပ်နိုင်သောအခါ ဖြစ်ပေါ်သည်။

Lactose ကို သေချာစွာ မချေဖျက်နိုင်ပါက ၎င်းသည် အူမကြီးသို့ ရောက်ရှိပြီး အူလမ်းကြောင်းဘက်တီးရီးယားများက ဖာမင့်တေးရှင်း ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းကြောင့် အောက်ပါအချက်များ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်-

๐ ဝမ်းဗိုက်နာခြင်း သို့မဟုတ် ဗိုက်ကြွက်တက်ခြင်း

๐ ဝမ်းလျှောခြင်း

๐ ဗိုက်ဖောင်းခြင်း

๐ လေများခြင်း

๐ ဝမ်းဗိုက်အတွင်း အသံမြည်ခြင်း

Lactose intolerance သည် ယေဘုယျအားဖြင့် အသက်အန္တရာယ် မဖြစ်စေပါ။ အချို့သောသူများသည် နို့ သို့မဟုတ် နို့ထွက်ပစ္စည်းများကို ပမာဏအနည်းငယ်သာ သောက်သုံးစားသောက်သည့်အခါ လက္ခဏာမဖြစ်ဘဲ ခံနိုင်နိုင်ကြသည်။

ဤအခြေအနေသည် လူကြီးများတွင် အဖြစ်များပြီး ပြင်းထန်မှုသည် အချိန်ကာလအလိုက် ကွဲပြားနိုင်သည်။

Food Intolerance

Food intolerance သည် ယေဘုယျအားဖြင့် အချို့သော အစားအစာများကို ချေဖျက်ရန် သို့မဟုတ် စီမံဆောင်ရွက်ရန် ခက်ခဲမှုကို ဆိုလိုသည်။ ပုံမှန် food allergy နှင့် မတူဘဲ လက္ခဏာများသည် ချက်ချင်း မပေါ်နိုင်ဘဲ စားပြီးနောက် နာရီအနည်းငယ် ကြာမှ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။

ဖြစ်နိုင်သော လက္ခဏာများမှာ-

๐ ဝမ်းဗိုက်မသက်မသာဖြစ်ခြင်း

๐ ဗိုက်ဖောင်းခြင်း

๐ ဝမ်းလျှောခြင်း သို့မဟုတ် ဝမ်းချုပ်ခြင်း

๐ လေများခြင်း

๐ ပျို့အန်ခြင်း

๐ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း

๐ ခေါင်းကိုက်ခြင်း

๐ အဆစ်အမြစ် မသက်သာခြင်း

๐ အရေပြားယားယံခြင်း သို့မဟုတ် အဖုအပိန့်ထခြင်း

ဤလက္ခဏာများသည် မတူညီပြီး ဖြည်းဖြည်းချင်း ပေါ်လာနိုင်သောကြောင့် မည်သည့်အစားအစာက ၎င်းတို့ကို ဖြစ်စေသည်ကို လူအများစုက ခွဲခြားသိရှိရန် ခက်ခဲတတ်သည်။

Delayed Food Reaction ဆိုသည်မှာ ဘာလဲ?

အစာခြေစနစ်က အချို့သော အရာများကို ချေဖျက်ရန် သို့မဟုတ် စုပ်ယူရန် ခက်ခဲသောအခါ အစားအစာအပေါ် နောက်ကျတုံ့ပြန်မှု ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။

အစားအစာကို သေချာစွာ မချေဖျက်နိုင်ပါက အူအတွင်းရှိ ဘက်တီးရီးယားများက ၎င်းကို ဖာမင့်တေးရှင်း ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ၎င်းသည် အောက်ပါ အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများကို ဖြစ်စေနိုင်သည်-

๐ ဝမ်းဗိုက်မသက်မသာဖြစ်ခြင်း

๐ Irritable bowel လက္ခဏာများ

๐ ဗိုက်ဖောင်းခြင်း

๐ ဝမ်းလျှောခြင်း

๐ ဝမ်းဗိုက်နာခြင်း

๐ အူအတွင်း လေများခြင်း

ဤတုံ့ပြန်မှုများသည် IgE အိမ်မုန်တိုင်းဆိုင်ရာ အင်တီဘော်ဒီ ပါဝင်လေ့ရှိပြီး အဖုအပိန့်ထခြင်း၊ မျက်နှာဖောခြင်း၊ အသက်ရှူခက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် anaphylaxis ကဲ့သို့သော လျင်မြန်သည့် လက္ခဏာများကို ဖြစ်စေနိုင်သည့် ချက်ချင်း food allergy များနှင့် မတူပါ။

ချက်ချင်းဖြစ်သော food allergy များသည် အသက်အန္တရာယ် ဖြစ်စေနိုင်ပြီး အရေးပေါ် ဆေးကုသမှု လိုအပ်သည်။

အကြောင်းရင်းကို မည်သို့ သတ်မှတ်မည်နည်း?

အစပိုင်းတွင် လွယ်ကူဆုံးနည်းလမ်းတစ်ခုမှာ သင့်လက္ခဏာများကို စောင့်ကြည့်ပြီး နေ့စဉ် အစားအစာမှတ်တမ်းတစ်ခု ထားရှိခြင်း ဖြစ်သည်။

အောက်ပါအချက်များကို မှတ်တမ်းတင်ပါ-

๐ သင်စားသောက်ခဲ့သော အစားအစာများနှင့် အဖျော်ယမကာများ

๐ နွားနို့သောက်ခဲ့ချိန် သို့မဟုတ် နို့ထွက်ပစ္စည်းများ စားသုံးခဲ့ချိန်

๐ လက္ခဏာများ စတင်ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည့် အချိန်

๐ လက္ခဏာများ ကြာရှည်ခဲ့သည့် အချိန်

๐ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ ဗိုက်ဖောင်းခြင်း၊ နာကျင်ခြင်း၊ ပျို့အန်ခြင်း သို့မဟုတ် အခြားပြဿနာများ ရှိခဲ့မရှိ

๐ အစားအစာတစ်မျိုးကို ရှောင်ရှားသောအခါ လက္ခဏာများ သက်သာလာမလာ

ဤအချက်အလက်များသည် ဆရာဝန်တစ်ဦးအား ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အစပျိုးအကြောင်းရင်းများကို အကဲဖြတ်ရန်နှင့် မည်သည့် စမ်းသပ်မှုများ သင့်တော်မည်ကို ဆုံးဖြတ်ရန် ကူညီနိုင်သည်။

သံသယရှိသော အကြောင်းရင်းပေါ် မူတည်၍ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကဲဖြတ်မှုတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်နိုင်သည်-

๐ Lactose hydrogen breath test

๐ ယာယီ lactose ဖယ်ရှားစားသုံးမှု စမ်းသပ်ခြင်း

๐ သွေး သို့မဟုတ် ဝမ်းစစ်ဆေးမှုများ

๐ အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်း ကူးစက်ရောဂါများအတွက် စမ်းသပ်မှု

๐ Coeliac disease စစ်ဆေးခြင်း

๐ Inflammatory bowel disease အတွက် အကဲဖြတ်ခြင်း

๐ Irritable bowel syndrome သို့မဟုတ် အခြား အစာခြေစနစ်ဆိုင်ရာ အခြေအနေများအတွက် အကဲဖြတ်ခြင်း

အစားအစာအပေါ် တုံ့ပြန်မှုများကို စမ်းသပ်ခြင်း

အချို့သော ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု အစီအစဉ်များတွင် အောက်ပါတို့အပါအဝင် အစားအစာအမျိုးမျိုးအပေါ် IgG တုံ့ပြန်မှုများကို တိုင်းတာသော သွေးစစ်ဆေးမှုများကို ပံ့ပိုးပေးသည်-

๐ နို့ထွက်ပစ္စည်းများ

๐ ဥများ

๐ အသားနှင့် ကြက်သား

๐ ငါးနှင့် ပင်လယ်စာ

๐ ဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် သစ်သီးများ

๐ ဆေးဖက်ဝင်အပင်များနှင့် ဟင်းခတ်အမွှေးအကြိုင်များ

๐ သီးနှံများနှင့် ဂျုံ

๐ အခွံမာသီးများနှင့် အစေ့များ

N Health သည် နောက်ထပ် အကဲဖြတ်မှုအတွက် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အစားအစာပုံစံများကို ဖော်ထုတ်ရန် အစားအစာ 222 မျိုးအပေါ် IgG တုံ့ပြန်မှုများကို စစ်ဆေးသည့် အစီအစဉ်တစ်ခု ပေးထားသည်။

သို့သော် စမ်းသပ်မှုရလဒ်များကို အရည်အချင်းပြည့်မီသော ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပညာရှင်တစ်ဦးက အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုသင့်ပြီး လက္ခဏာများ၊ ဆေးမှတ်တမ်းနှင့် အခြား ရောဂါရှာဖွေတွေ့ရှိချက်များနှင့်အတူ သုံးသပ်သင့်သည်။ IgG ရလဒ် positive တစ်ခုတည်းက အစားအစာတစ်မျိုးက ရောဂါဖြစ်စေကြောင်း သေချာစွာ အတည်မပြုနိုင်ပါ။

အနှစ်ချုပ်

မကြာခဏ ဝမ်းလျှောခြင်းသည် lactose intolerance၊ အခြား food intolerance တစ်မျိုး၊ ကူးစက်ရောဂါ၊ irritable bowel syndrome၊ ဆေးဝါးများ သို့မဟုတ် အခြား အစာအိမ်အူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေတစ်ခုကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။

အောက်ပါလက္ခဏာများ ရှိပါက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပညာရှင်တစ်ဦးနှင့် တိုင်ပင်ပါ-

๐ မကြာခဏ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း သို့မဟုတ် ရက်သတ္တပတ်အနည်းငယ်ကြာ ဆက်လက်ရှိနေခြင်း