ဘာကြောင့် အချို့သော လက်ပုတ်တုန့်ပြန်ရောဂါ (stroke) ရှိသူများသည် ခြေလက်အစွမ်းသန်မှုကောင်းစွာရှိနေသော်လည်း ဒူးအလွန်တိုးသည့် (genu recurvatum) နှင့် လမ်းလျှောက်ကြသလဲ?
လမ်းလျှောက်ရာအတွင်း အမာရွတ်တစ်ခုတည်းက ဒူးအမြဲတမ်းတည်မြဲစေတယ်မဟုတ်ဘဲ 𝗾𝘂𝗮𝗱𝗿𝗶𝗰𝗲𝗽𝘀 နဲ့ 𝗵𝗮𝗺𝘀𝘁𝗿𝗶𝗻𝗴𝘀 တို့ရဲ့ 𝗯𝗮𝗹𝗮𝗻𝗰𝗲𝗱၊ 𝘄𝗲𝗹𝗹-𝘁𝗶𝗺𝗲𝗱 𝗰𝗼-𝗰𝗼𝗻𝘁𝗿𝗮𝗰𝘁𝗶𝗼𝗻 ကြောင့်တည်မြဲနေပါတယ်။ ဒါနဲ့အတူ 𝗴𝗿𝗼𝘂𝗻𝗱 𝗿𝗲𝗮𝗰𝘁𝗶𝗼𝗻 𝗳𝗼𝗿𝗰𝗲 (𝗚𝗥𝗙) ဟာလည်း ခြေပြမြောက်နေသောအချိန်များတစ်လျှောက် 𝗺𝗮𝗴𝗻𝗶𝘁𝘂𝗱𝗲 နဲ့ 𝗱𝗶𝗿𝗲𝗰𝘁𝗶𝗼𝗻 နှစ်ခုစလုံးအတွင်း အဆက်မပြတ်ပြောင်းလဲနေပါတယ်။ (heel strike မှ စတင်၍ mid-stance ကိုဖြတ်သွားပြီး push-off အထိ)
ဒါကြောင့် အာရုံကြောစနစ်ကသင်ယူရမယ့်အရာက ချို့ယွင်းမှုအင်အားတစ်ခုတည်းမကဘဲ အမြဲသက်တမ်းတိုးပြောင်းလဲနေကြတဲ့အင်အားများအတွက် ချက်ချင်းလျင်မြန်စွာမှန်ကန်စွာဖြေရှင်းနိုင်တဲ့ 𝗱𝘆𝗻𝗮𝗺𝗶𝗰 𝗸𝗻𝗲𝗲 𝘀𝘁𝗮𝗯𝗶𝗹𝗶𝘇𝗮𝘁𝗶𝗼𝗻 𝘀𝗸𝗶𝗹𝗹 ဖြစ်ပါတယ်။
တစ်ခြားအားဖြင့် stroke ဖြစ်သူအများစုမှာသည်းခံမှု မပြည့်စုံဘဲ ပြန်လည်လမ်းလျှောက်ပြန်လာကြပါတယ်၊ ထိုအချိန်မှာ အားနည်းမှု၊ ထိန်းညှိမှုမကောင်းခြင်း သို့မဟုတ် ထိန်းချုပ်နိုင်မှုချွတ်ယွင်းမှုတို့ရှိနေပါသေးတယ်။ ပြိုကြေမည်ကိုရှောင်ရှားရန် သူတို့မှာ မဖြစ်စေရန်သက်သာသောသို့မဟုတ်ခန့်မှန်းချက်မမှန်သောနည်းလမ်းတွေ့ကြုံရတတ်ပါတယ်- ဒူးကို 𝗵𝘆𝗽𝗲𝗿𝗲𝘅𝘁𝗲𝗻𝘀𝗶𝗼𝗻 ထဲသို့ 𝗹𝗼𝗰𝗸𝗶𝗻𝗴 လုပ်ခြင်း။ ဒီနည်းလမ်းဟာ အနည်းဆုံးထိန်းချုပ်မှုလိုအပ်ချက်နဲ့အတူလမ်းလျှောက်ရာမှာတည်မြဲမှုပေးနိုင်ပါတယ်။ ပြဿနာကတော့ ဤမော်တာဖြေရှင်းနည်းသည် သင်ယူပြီးသည်နှင့်မပျောက်နိုင်တာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဒူးအထူးသီးသန့် မော်တာထိန်းချုပ်နိုင်မှုတိုးတက်လာလျက်နေရင်တောင် လူနာသည် 𝗵𝘆𝗽𝗲𝗿𝗲𝘅𝘁𝗲𝗻𝘀𝗶𝗼𝗻 မရှိဘဲ ဒူးတည်မြဲစေရန် နည်းလမ်းကို 𝗻𝗼 𝗹𝗼𝗻𝗴𝗲𝗿 𝗸𝗻𝗼𝘄 𝗵𝗼𝘄 𝘁𝗼 𝘀𝘁𝗮𝗯𝗶𝗹𝗶𝘇𝗲 မျှမသိတော့နိုင်ပါ။
တခြားစကားနဲ့ပြောရရင် ပြဿနာက အမာရွတ်များအလုပ်လုပ်မတတ်တာမဟုတ်ဘဲ၊ အာရုံကြောစနစ်က တည်မြဲမှုပြဿနာအတွက် မမှန်သောဖြေရှင်းနည်းကို သင်ယူသွားတာပါ။
သို့သော်လည်း ဒူး 𝗵𝘆𝗽𝗲𝗿𝗲𝘅𝘁𝗲𝗻𝘀𝗶𝗼𝗻 (recurvatum) ပြဿနာဟာ မဟုတ်တစ်ပုဒ်ပဲသင်ယူမှုထိန်းခြင်း ၊ ထိန်းချုပ်မှုပြဿနာသက်သာတာမျိုးရုံမဟုတ်ပါဘူး။ လူနာတချို့မှာလည်း ဆက်စပ်အကြောင်းအရင်းများကြောင့် stance အတွင်း ဒူးကို recurvatum သို့တွန့်ဆုတ်စေလေ့ရှိပါတယ် -
- plantar-flexor spasticity သို့မဟုတ် ankle contracture ၊
- quadriceps သို့မဟုတ် hamstrings အားအလွန်နည်းခြင်း၊
- ဒူးအဆစ်မှာ proprioceptive sense ချို့ယွင်းခြင်း။
လူနာတွင် 𝘄𝗵𝗶𝗰𝗵 𝗺𝗲𝗰𝗵𝗮𝗻𝗶𝘀𝗺 𝗱𝗼𝗺𝗶𝗻𝗮𝘁𝗲𝘀 ဆိုတာကိုနားလည်ဖို့အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။ အကြောင်းက strengthening တင်လျှင် မော်တာထိန်းချုပ်မှုနဲ့ အာရုံခံယူခြင်းဆိုင်ရာ အခြေခံပြဿနာပါဝင်နေသမျှ ပြဿနာကို အရင်ဆုံးဖြေရှင်းမရလေ့ရှိလို့ပါ။
လာမည့် ASEAN Journal of Rehabilitation Medicine (January 2026) ရှိ case report တစ်ပုဒ်တွင် ငါသည် စတရုတ် ဖြစ်ပြီးနှစ်နှစ်အကြာတွင် 𝗰𝗵𝗿𝗼𝗻𝗶𝗰 𝗸𝗻𝗲𝗲 𝗵𝘆𝗽𝗲𝗿𝗲𝘅𝘁𝗲𝗻𝘀𝗶𝗼𝗻 ကို 𝗿𝗲𝘃𝗲𝗿𝘀𝗮𝗹 ပြုကျေပေးနိုင်ခဲ့မှုကိုဖော်ပြထားပါသည်။
ထိုစာမျက်နှာတွင်အသုံးပြုခဲ့သော locomotor training device ကို
ရင်းမြစ် - Stroke Boot Camp : Neurological Rehabilitation
Asst. Prof. Dr. Parit Wongphaet
ဤဆောင်းပါးကို မျှဝေပါ
ဆောင်းပါး ထပ်မံကြည့်ရှုပါ
ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ခရီးသွားလာမှု ဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှုများ ပိုမို ရှာဖွေတွေ့ရှိပါ။
တောင်အာရှနိုင်ငံသွေးဆောင်သူ၏လိုင်စင်မှန်ကြောင်း တိုးပြုခြင်းနည်းလမ်း
ထိုင်းနိုင်ငံသည် ကုသမှုခရီးသွားရေးနှင့် သွားတောက်ဆေးခရီးသွားရေးအတွက် ကမ္ဘာ့ဦးဆောင်နိုင်ငံများထဲမှ တစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ အရည်အသွေးမြင့်စောင့်ရှောက်မှု၊ ခေတ်မီခန်းမများနှင့် ယှဉ်ပြိုင်စျေးနှုန်းသက်သာမှုကြောင့် နာမည်ကြီးသည်။ သို့သော် နိုင်ငံခြားသားများနှင့် နိုင်ငံတကာလူနာများအတွက် သွားဆရာဝန်တစ်ဦးသည် အသိအမှတ်ပြုလိုင်စင်ရှိ/လက်မှတ်ရရှိထားမရှိကို အတည်ပြုခြင်းသည် ကုသမှုတစ်ခုခု စတင်မီ လိုအပ်သော အရေးကြီးတဲ့အဆင့် ဖြစ်သည်။
ဓာတ်ပုံအကြောင်းအရာနှင့် ပတ်သက်၍ မေးခွန်းပေးပါ။
သင့်ဘ၀အမှာစ မြတ်မိခြင်းကို မူလကတည်းက ခံစားဖူးပြီးလား။ နှစ်ပေါင်းစဥ်ပဋိပက္ခစိတ်အသက်ရှည်နေသော နှာမဆင်းမှုသည် သင့်ကို မကြိုက်မနက်ကာလေးများကိုအခမဲ့မလုပ်နိုင်စေကြောင်းကို ကြောက်တတ်စေပြီး၊ လေ့ကျင့်ရန်ရွံ့ရှားစေပြီး မနက်ဖြန်လမ်းလျှောက်ရလည်း အခက်အခဲဖြစ်စေနိုင်သည်။
နောက်ခံခွဲစိတ်ခြင်းနှင့် သွားညှင်းသပ်ခြင်းဆိုတာဘာလဲ။ အခြေလုပ်ဆောင်မှုများ၊ ကျသင့်ငွေ နှင့် ပြုစုစောင့်ရှောက်မှု
မျက်နှာရိုးအရိုးချိုးမညီမှုများ၊ ဥပမာ အနာဂတ္တရာအထွက်ကြီးသောတုံ့ခေါင်း (severely protruding chin)၊ မချက်တည့်သောမျက်နှာနိုင်နင်း (noticeable facial asymmetry) သို့မဟုတ်နေ့စဉ်ဘဝကို ထိခိုက်စေသောပြင်းထန်သောဝှက်စွပ်ခြင်း (severe malocclusion) စသောအခြေအနေများရှိသူများအတွက် များသောအားဖြင့် တိုးတက်အောင် ဆွဲသွားပေးနိုင်သောသွားတည့်ဆေးကုသမှု (orthodontic treatment) သာဖြင့် ပြဿနာ၏ အဓိကအကြောင်းရင်းကို ဖြေရှင်းနိုင်ခြင်းမရှိပါ။