ကင်ဆာနာအံ့ကိုင် ချုပ်ကိုင်မှုဌာန

နာကျင်မှုသည် ကင်ဆာလူနာများအနက် တွေ့ရလေ့ရှိပြီး စိတ်ဖိစီးမှု အပြင်းဆုံး လူနာလက္ခဏာများအနက် တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ရောဂါ၏ မည်သည့်အဆင့်၌မဆို  - ရောဂါရှာဖွေခြင်းမပြုမီ၊ တက်ကြွစွာကုသမှု ခံနေရင်းနှင့် ရောဂါချုပ်အဆင့် သို့မဟုတ်အသက်ကုန်အဆင့်၌ ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။ ကင်ဆာနှင့်ဆိုင်သောနာကျင်မှုသည် ပြင်းထန်မှုအမြင့်အနိမ့် အသီးသီးရှိပြီး ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးပြည့်စုံမှုကို သိသိသာသာ သက်ရောက်စေသည်။

ထို့ကြောင့် နာကျင်မှုစီမံခန့်ခွဲမှု အထိရောက်ဆုံးအောင် အာရုံစိုက်ပေးရမည့် အချက်မှာ ပျောက်စဲမှုကုသမှု (palliative care) ဖြစ်ပြီး၊ ၎င်း၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ လူနာများအား အကောင်းဆုံး အရည်အသွေးမြှင့်၍ အသက်မွေးမှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် သက်တောင့်သက်သာ ခံစားနိုင်ရန် ကူညီပေးခြင်းဖြစ်သည်။

 

ကင်ဆာလူနာများတွင် နာကျင်မှု ဖြစ်ပွားတဲ့အကြောင်းအရင်းများ

ကင်ဆာနှင့်ဆိုင်သော နာကျင်မှုသည် အဓိကအရင်းအမြစ်များစွာမှ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်-

၁။ ကင်ဆာက တိုက်ရိုက် ဖြစ်စေသော နာကျင်မှု

• အကြီးအကျယ်ဖြစ်လာသော ယောဂကြီးက နီးစပ်တစ်ဝိုက် အင်အားကြီးအင်ရန်ခန္ဓာကိုယ် အစိတ်အပိုင်းများကို ညှိနှိုင်းဖိအားပေးခြင်း

• ကင်ဆာ မျိုးပွားပျံ့နှံ့မှု (Metastasis) - အထူးသဖြင့် အရိုးမွှားပျံ့ (Bone metastases) သို့မဟုတ် အာရုံကြော ပါဝင်မှု

• ကင်ဆာကင်ဆဲများကြောင့် ဖြစ်တတ်သော အရိုးအရိုင်း တုံ့ပြင်းမှုများ

၂။ ရောဂါရှာဖွေခြင်းနှင့် ကုသမှုဆိုင်ရာ နာကျင်မှု

• ရောဂါရှာဖွေခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်များ: Biopsy သို့မဟုတ် စမ်းသပ်မှုများပြီးနောက်ဖြစ်သော နာကျင်မှု

• ကုသမှုဆိုင်ရာ နောက်ထွက်ဆိုးကျိုးများ:

  • ဓာတုကုထုံး (Chemotherapy): အာရုံကြောနာကျင်မှု (Neuropathic pain), လက်ခြေထောက်ခြောက်ထက် ထိခိုက်မဲ့ခြင်း၊ ချွန်းချွန်းခြင်း

  • ရောင်ခြည်ကုထုံး (Radiation therapy): တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းတွင် ရောင်ခြည်ထိတွေ့ခြင်းကြောင့် ရောဂါရှည်နာကျင်မှု

  • ခွဲစိတ္တဇ (Surgery): ခွဲစိတ်ပြီးနောက်နာကျင်မှု သို့မဟုတ် အာရုံကြောထိခိုက်မှု (အသားတင်ဆက် lung/breast surgery ပြုလုပ်ပြီးနောက်)

၃။ ကင်ဆာနှင့်မသက်ဆိုင်သော နာကျင်မှု

• ဆီးရန်ထိုင်ရောဂါ (Osteoarthritis)၊ အရွယ်တင်အသည်းသေခြင်း (Degenerative spine disease) သို့မဟုတ် နာကျင်မှုရှိနေသည့် အခြားရောဂါများ

 

ကင်ဆာကုသမှုရှိသော ဆီးရောင်တစ်ခုခြင်း (Total Pain Concept)

ကင်ဆာနာကျင်မှုကို “စုစုပေါင်းနာကျင်မှု (Total Pain)” အကြောင်းအဓိပ္ပါယ်ဖြင့် နားလည်သင့်သည်။ ၎င်းသည် အမျိုးမျိုးသော မျက်နှာပြင်များပါဝင်သည်-

၁။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု

• အိပ်ရေးပျက်ခြင်းနှင့် ရောဂါရှည်လျားသော ပျင်းထိုင်းမှု

• နေ့စဉ်ဘဝ လုပ်ငန်းများ ပြုလုပ်နိုင်စွမ်း လျော့နည်းခြင်း

• စားသောက်သဘောထားကျဆင်းခြင်းနှင့် တိုတောင်းသက်သာခြင်း

• ခန္ဓာကိုယ်အခြေအနေကျဆင်းမှုကြောင့် ဓာတုကုထုံး သို့မဟုတ် ရောင်ခြည်ကုထုံး ခံနိုင်မှုလျော့နည်းခြင်း

၂။ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သက်ရောက်မှု

• စိတ်ဖိစီးမှု၊ စိုးရိမ်လှုပ်ရှားမှု၊ စိတ်ကျနိုင်ခြင်း တိုးတက်လာခြင်း

• အလားအလာမရှိခြင်း၊ ဆေးကုသမှု ဆက်သွယ်ရန် စိတ်ဓာတ်ကျခြင်း ခံစားရခြင်း

၃။ မိသားစုနှင့် လူမှုရေး သက်ရောက်မှု

• စောင့်ရှောက်သူ (Caregiver) အလှုပ်အရှား တိုးပွားလာခြင်း

• မိသားစုအတွင်း စိတ်ဖိစီးမှု တိုးတက်သည်

• ဆက်ဆံရေး၊ မိသားစုဘဝအရည်အသွေး တိုက်ရိုက်ထိခိုက်မှု

၄။ စီးပွားရေး သက်ရောက်မှု

• ဆေးကုသမှုနှင့် ရေရှည်အိမ်ထောင်စောင့်ရှောက်မှု အကျသင့်မကြီးများ

• လူနာ သို့မဟုတ် စောင့်ရှောက်သူ အလုပ်လုပ်နိုင်မှုမရှိခြင်းကြောင့် ဝင်ငွေဆုံးရှုံးမှု

 

ကင်ဆာနာကျင်မှု စီမံခန့်ခွဲမှု များ

၁။ ဆေးပညာဖြင့် စီမံခန့်ခွဲခြင်း

နာကျင်မှုထိန်းချုပ်မှုသည် WHO Pain Ladder (ကုလသမဂ္ဂကျန်းမာရေးအဖွဲ့ နာကျင်မှုစံအဆင့်) အဆင့်သုံးဆင့်ဖြင့် လိုက်နာသည် -

အဆင့် ၁ - အနည်းငယ် နာကျင်မှု

• Paracetamol (Acetaminophen)

• Non-steroidal Anti-inflammatory Drugs (NSAIDs) - Ibuprofen, Naproxen စသည့်ဆေးများ

အဆင့် ၂ - အလယ်အလတ် နာကျင်မှု

• အားနည်းသော Opioids - Tramadol, Codeine စသည့်ဆေးများ

အဆင့် ၃ - ပြင်းထန်သော နာကျင်မှု

• ပြင်းထန်သော Opioids - Morphine, Fentanyl patch, Oxycodone, Methadone စသည့်ဆေးများ

နှစ်စဥ်တွေ့ရနိုင်သော ထွက်ပေါ်နိုင်သောခန္ဓာကိုယ်တုံ့ပြန်မှုများ - အိပ်ပျော်သွားခြင်း၊ ချွတ်ယားခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ ဗိုက်မအောင့်ခြင်း၊ ဝမ်းမလျှော့ခြင်း၊ ချွဲချွဲနဲ့ဖြစ်ခြင်း၊ ပျင်းသွားခြင်းစသည်။ ဆေးကို ခန္ဓာကိုယ်အကျင့်လိုက်ပြီးနောက်တွင် များသောအားဖြင့် ကုသလှပသွားသည်။

ဖြည့်တင်းခြင်းဆေးများ (Adjuvant Medications)

နာကျင်မှုထိန်းချုပ်မှုအထောက်အကူဖြစ်စေခြင်းနှင့် တိကျသည့်နာကျင်မှု ပုံစံများကို စီမံခန့်ခွဲရန်အသုံးပြုသည်-

• Anticonvulsants: Gabapentin, Pregabalin, Mirogabalin (အာရုံကြောနာကျင်မှုများအတွက်)

• Antidepressants: Amitriptyline, Nortriptyline, Duloxetine (အာရုံကြောနာကျင်မှုနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့မှုအတွက်)

• Corticosteroids: ရောင်ခြည်ဖြင့် ဖြစ်ပွားသော ရောင်ရမ်း ၊ဖူးပေါင်၊ ကင်ဆာဖိအားဖြစ်ခြင်းများလျှော့ချပေးခြင်း

• အရိုးကျင့်ဆေးများ (Bone-modifying agents): Bisphosphonates သို့မဟုတ် Denosumab (အရိုးမွှားပျံ့နာကျင်မှုအတွက်)

 

၂။ ဆေးမဟုတ်သည့် စီမံခန့်ခွဲမှု

၂.၁ နာကျင်မှုအထူးကုစောင့်ကြည့်မှု (Interventional Pain Management)

• အာရုံကြောပိတ်ဆေးထိုးခြင်း (Nerve blocks): ဥပမာ- Celiac Plexus Neurolysis (Pancreatic cancer အသည်းအီးနာနှင့် ကျောနာထိန်းချုပ်မှုအတွက်)

• Intrathecal Morphine Pump: နာကျင်မှုထိန်းချုပ်ရခက်သည့် လူနာတွင် ထိရောက်သော ဆေးကို မြည်ရည်ထဲ ထည့်ပေးခြင်း

• Cordotomy: ဇာတ်ရုပ်ကြောင့်ဖြစ်သော နာကျင်မှုလမ်းကြောင်း ကို ခွဲစိတ်ဖြတ်တောက်ခြင်း

၂.၂ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံး (Physical Therapy)

• လှုပ်ရှားမှုအားနည်းသောလူနာတွင် ရှည်လျားကြာမြင့်ရှေ့လျားအောင် ရောဂါပျောက်အောင် လျော့နည်းအားလျော့လျော့လေ့ကျင့်မြှင့်တင်ခြင်း

၂.၃ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာစောင့်ရှောက်မှု (Psychological Care)

• စိတ်ပညာကုထုံး (Psychological therapy) နှင့် Cognitive Behavioral Therapy (CBT)

• နာကျင်မှုနှင့် စိတ်ဖိစီးမှုအပေါ် ခံနိုင်ခြင်းအတွက် မိုင်းဒ်ဖူလ်နက်စ် (Mindfulness) နှင့် သံသရာတရားတော် (Meditation) အလေ့အကျင့်များ

၂.၄ ဖြည့်စွက်နှင့် အခြားပညာရပ်ဆိုင်ရာကုထုံး (Complementary and Alternative Medicine)

• Acupuncture (ချေးကုထုံး)

• ကူညီပြုပွန်ရန် ဆေးဖက်ဝင်အပင် (Herbal medicine) - ဥပမာ သက်သေခံသကြားအမှုန့် (turmeric) စသည်

 

သတ်မှတ်ချက်

ကင်ဆာဆိုင်ရာ နာကျင်မှုသည် ရှုပ်ထွေးပြီး များစွာသောမျက်နှာပြင်ရှိသော အခြေအနေ တစ်ခုဖြစ်ပြီး လူနာ၏အသက်မွေးမှုအရည်အသွေးအား ပြင်းပြင်းထန်ထန် သက်ရောက်သည်။ ထိရောက်သောနာကျင်မှုစီမံခန့်ခွဲမှုရန် စုစုပေါင်း များစွာသောပညာရပ်မှ တာဝန်ယူမှု၊ ဆေးပညာနှင့် ဆေးမဟုတ်သောကုထုံးများကို လူနာတစ်ဦးချင်းစီ ဖြည့်စွက်ထားရပါမည်။

ရုပ်ပိုင်း၊ စိတ်ပိုင်း၊ လူမှု၊ သာသနာရေးdimension များအားလုံး စီမံဆောင်ရွက်ပေးသည့် နာကျင်မှုစောင့်ရှောက်မှု တစ်ခုလက်ခံပါက လူနာများသည် ကင်ဆာရောဂါဖြစ်ပြီးနောက် ကိုယ်တိုင်သက်သာမှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ထောက်ခံမှုကို တိုးတက်ခံစားနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

 

ကျွန်ုပ်တို့၏ ဝန်ဆောင်မှုများ

ကျွန်ုပ်တို့သည် ကင်ဆာနာကျင်မှု တတ်ရောက်စွာ ကုသနိုင်သည့် ဝန်ဆောင်မှုများပေးအပ်ပါသည်-

- ပစ်မှတ်ထားသော နာကျင်မှု ဆေးကုထုံးကုသမှု

 

 

- ပြင်းထန်သည့် အာရုံကြောနာကျင်မှု ကူညီရန် Alcohol neurolysis injection

 

 

- ဆံ့ကျဖိုင့်ရှိနေသော နာကျင်မှု ထိန်းချုပ်မှုအတွက် လည်ခေါင်းအူအတွင်းရှိ အာရုံကြောနာကျင်မှုကို သီးသန့်ပစ်မှတ်၍ ဆေးလှုံ့ဆွဲခြင်း (High-frequency radiofrequency therapy)

 

 

ကျွန်ုပ်တို့၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ကင်ဆာနာကျင်မှုရှိသော လူနာများအတွက် သက်သာအောင်၊ သက်တောင့်သက်သာစွာ၊ သက်တမ်းရှည်စွာ အသက်ရှင်နိုင်ရေးအတွက် သက်တမ်းရှည်အသက်မွေးနာကျင်မှု ပြုစုခြင်းကို အထောက်အပံ့ပြုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ကျွန်ုပ်တို့သည် အောက်ပါများအပါအဝင် သီးသန့်ပြုစုထားသောကင်ဆာနာွာကျင်ပျောက်ကုသမှုကို စုစည်းစွာပေးဆောင်ပါသည်။ ၎င်းတွင် တိကျထားသော နာကျင်ပျောက်ဆေးကုသမှု၊ ပြင်းထန်သောအာရုံကြောနာကျင်မှုအတွက် အရက် (alcohol) နှင့်အာရုံကြောပျက်စီးအပ်လှည့်ထိုးဆေးထိုးကုသမှု (neurolysis injections)၊ ချောင်းလည်ဘေးအာရုံကြောနာကျင်မှုအတွက် မြင့်ရေ( frequency) ကြိမ်နှုန်းရှိသော ရေဒီယိုဝေ့ (radiofrequency) ကုသမှုများပါဝင်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏စောင့်ရှောက်မှုသည် သက်တောင့်သက်သာဖြစ်ပြီး သက်ဆိုင်ရာသက်သေခံအချက်အလက်များအပေါ်အခြေခံသည့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးသီးသန့်ပြုစုမှုဖြစ်သည်။